Uyku Apnesi
Sleep Apnea
Tanım
Uykuda solunumun geçici olarak durması veya ciddi ölçüde azalmasıyla karakterize; üst hava yollarının tıkanmasına (obstrüktif) ya da beyin sapındaki solunum merkezlerinin sinyal üretememesine (merkezi) bağlı gelişen uyku bozukluğu.
Örnek Vaka / Uygulama
48 yaşında erkek hasta, eşinin geceleri yüksek sesli horlama ve ardından gelen ani solunum durması (boğulma hissiyle irkilme) şikayetleriyle kliniğe başvurur. Gün içinde aşırı uyku hali, sabah baş ağrıları ve konsantrasyon güçlüğü bildirmektedir. Polisomnografi (tüm gece uyku testi) sonucunda Apne-Hipopne İndeksi (AHI) 38 olarak saptanır; bu değer saatte ortalama 38 kez solunum olayı yaşandığını ve hastanın 3. derece (ağır) obstrüktif uyku apnesi sendromu tanısına uyduğunu gösterir.
Derin Analiz
Uyku apnesi, solunum fizyolojisinin ve nörobiyolojik kontrol mekanizmalarının uyku evrelerinde (özellikle REM ve derin yavaş dalga uykusunda) sekteye uğramasıyla ortaya çıkar. Obstrüktif tipte (OSA), farengeyal kas tonusunun uykuda fizyolojik olarak gevşemesiyle üst hava yolu çöker; merkezi tipte (CSA) ise medulla oblongata'daki solunum merkezleri karbondioksit dalgalanmalarına uygun motor yanıtı üretemez. Her iki form da art arda gelen mikrouyanmalara (arousal) yol açarak mim uykusunu böler, sempatik sinir sistemi tonusunu kronik olarak yükseltir, intermitan hipoksi yaratır ve endotel disfonksiyonu üzerinden kardiyovasküler ile serebrovasküler morbidite riskini eksponansiyel olarak artırır.
Etimoloji
Yunanca 'a-' [olumsuzluk eki, yokluk] + 'pnoia' [nefes, soluk] kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir; kelime anlamı olarak 'nefessizlik' veya 'solunumun durması' demektir.
Karıştırmayın
Basit horlama (primary snoring), apne olmaksızın sadece hava yolu titreşimiyle oluşur ve hipoksi ya da mikrouyanma yaratmaz; insomnia (uykusuzluk) ise uykuya dalma veya sürdürme güçlüğüdür, solunum durması içermez.
Keşfetmeye Devam Edin
Polisomnografi
Polisomnografi
Polysomnography
Uykuya ilişkin bozuklukların tanısı amacıyla tüm gece boyunca beyin dalgaları, göz hareketleri, kalp atımı ve solunum gibi çeşitli fizyolojik süreçlerin eşzamanlı olarak kaydedildiği çok parametreli inceleme yöntemi.
İncele
Hipoksi
Hipoksi
Hypoxia
Vücut dokularında ve özellikle beyinde oksijen seviyesinin fizyolojik gereksinimin altına düşmesi durumu.
İncele
Parasomnia
Parasomnia
Parasomnia
Uykuya dalış, uyku esnasında veya uyanıklığa geçiş evrelerinde ortaya çıkan anormal davranışsal, fiziki veya algısal olaylarla karakterize bir uyku bozuklukları kategorisidir.
İncele