Kişilerarası Etki
İnterpersonal İnfluence
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Yeni kurulan bir reklam ajansında çalışan bir kreatif direktörün, tüm ekibin onayladığı hatalı bir kampanyaya, gruptan dışlanmamak ve 'ekip uyumunu' bozmamak için itiraz etmekten vazgeçip destek vermesi.
Derin Analiz
Sosyal psikoloji ve grup dinamikleri literatüründe kişilerarası etki, bireylerin tutum, inanç ve davranışlarını akran grubunun beklentilerine veya doğrudan dayatmalarına göre şekillendirmesine neden olan mekanizmalar bütünüdür. Bu süreç, bilgilendirici ve normatif etkileşimlerle birlikte uyumu (conformity) sağlayan temel sosyal üçlüden birini oluşturur. Birey, gruptan dışlanma korkusu veya gruba dahil olma arzusuyla hareket ederken prefrontal korteks ve ödül devreleri (özellikle ventromiğfer prefrontal korteks ve nukleus accumbens) bu sosyal onay veya ceza beklentisini kodlar. Grup dinamiklerinde sapkın davranışların cezalandırılması veya uyumlu davranışların pekiştirilmesi, kişileri gruptaki çoğunluk normlarına boyun eğmeye zorlayan en güçlü iteratif süreçlerdir.
Etimoloji
Latince 'inter-' (arasında, karşılıklı) + 'persona' (maske, oyuncu rolü, birey) kelimelerinin birleşiminden türetilen 'interpersonal' sıfatı ile Latince 'fluentia' (akmak) kökünden gelen 'influence' sözcüğünün birleşimi.
Karıştırmayın
Informational influence (Bilişsel/Bilgisel etki - gerçeği öğrenme arzusundan kaynaklanır) ve normative influence (Normatif etki - sosyal kabul görme isteğiyle sınırlıdır; kişilerarası etki ise tehdit, talep ve doğrudan ödül/ceza vaadi gibi daha aktif baskı mekanizmalarını kapsar).