Kolektif Çaba Modeli
Collective Effort Model (CEM)
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Beş kişilik bir üniversite projesinde, notun tüm gruba ortak verileceğini bilen bir öğrencinin, kendi payına düşen araştırma kısmını tek başına yapacağı duruma kıyasla çok daha az önemsemesi ve yüzeyel bir çalışma sunması kolektif çaba modelinin somut bir tezahürüdür. Birey, harcadığı eforun not üzerindeki marjinal etkisinin düşük olduğunu algıladığı an bilişsel yatırımı kısar.
Derin Analiz
Steven J. Karau ve Kipling D. Williams tarafından 1993 yılında geliştirilen Kolektif Çaba Modeli, sosyal psikolojide grup içi üretkenlik kayıplarının altında yatan bilişsel mekanizmaları Vroom'un beklenti teorisi ekseninde inceler. Bireyin bir göreve sarf edeceği enerjinin vektörel büyüklüğü, üç temel bileşenin fonksiyonudur: çabanın performansa dönüşeceği inancı (beklenti), performansın belirli sonuçları doğuracağı öngörüsü (araçsallık) ve bu sonuçların birey için taşıdığı ödülün veya değerin büyüklüğü (değer). Kolektif ortamlarda, bireysel katkının nihai üründen izole edilememesi veya çıktının şeffaf olmaması, ikinci bileşeni zayıflatır. Ayrıca grubun ortak hedefinin bireyin kişisel değer skalasında alt sıralara gerilemesi, toplam motivasyon vektörünü aşağı çeker. Nörobiyolojik düzeyde, ödül mekanizmalarının (özellikle dopaminerjik yolların) kişisel başarı ve doğrudan geri bildirim olmaksızın yeterince aktive olamaması, efor maliyetini beyin için dezavantajlı hale getirir.
Etimoloji
Latince 'colligo' [bir araya getirmek, toplamak] ve 'ex(s)pertus' [deneyimlemek, beklemek] köklerinden türetilen beklenti kavramı ile Eski İngilizce 'eforian' [çaba göstermek] kelimesinin bileşimi.
Karıştırmayın
Sosyal kaytarma (social loafing) daha çok gözlenebilir çıktı düşüşünü tanımlayan bir olguyken; kolektif çaba modeli bu düşüşe neden olan beklenti ve değer mekanizmalarını açıklayan teorik çerçevedir. Sucker effect ise başkalarının çalışmadığını fark eden bireyin sömürüldüğünü hissederek kendi çabasını bilinçli olarak düşürmesidir.
Keşfetmeye Devam Edin
Tabu
Tabu
Taboo (tabu)
Toplumsal, dini veya ahlaki normlarca belirli davranışların, nesnelerin veya kişilerin konuşulmasını ya da yapılmasını şiddetle yasaklayan kural veya kısıtlama.
İncele
Toplumsal Yapı
Toplumsal Yapı
Social Structure
Bir grup veya toplum içerisindeki bireyler arası ilişkileri, rolleri, normları ve kurumsal düzenlemeleri organize eden karmaşık yapılar bütünü.
İncele
Yansıyan Başarısızlıktan Uzaklaşma
Yansıyan Başarısızlıktan Uzaklaşma
Cutting Off Reflected Failure (corfing)
Bireylerin, başarısız veya olumsuz algılanan bir grup ya da kişiyle olan psikolojik bağlarını, kendi benlik saygılarını korumak amacıyla bilinçli veya bilinçdışı olarak koparma eğilimi.
İncele
Uyuyan Etki
Uyuyan Etki
Sleeper Effect
İkna edici bir mesajın etkisinin, zaman içinde azalmak yerine aksine artış göstermesi durumu.
İncele