Kriter Eşik Değeri
Criterion Cutoff
Tanım
Bir test veya değerlendirme aracında, bireylerin belirli bir kategorize edici duruma, tanıya veya yeterliliğe sahip olup olmadığını belirlemek için kullanılan kesme puanı veya eşik değeri.
Örnek Vaka / Uygulama
Majör Depresif Bozukluk taraması için kullanılan bir ölçekte toplam puanın 16 ve üzeri olması 'klinik düzeyde depresyon' kriter eşik değeri olarak belirlenmiştir. 15 puan alan bir birey tanı kriterinin altında kalırken, 16 alan bir birey ileri klinik değerlendirme için işaretlenir.
Derin Analiz
Psikometri ve istatistiksel karar teorisinde kriter eşik değeri, sürekli bir değişken üzerindeki performansın ikili ya da kategorik kararlara dönüştürüldüğü kritik noktadır. ROC (Receiver Operating Characteristic) eğrileri ve Youden İndeksi gibi yöntemler, duyarlılık (sensitivity) ve özgüllük (specificity) dengesini optimize ederek bu eşik değerinin matematiksel olarak konumlandırılmasında temel oluşturur. Klinik pratikte yanlış pozitif ve yanlış negatif oranlarının maliyeti hesaplanarak belirlenen bu sınır, psikometrik araçların kesme doğruluğunu doğrudan etkiler.
Etimoloji
Latince 'criterium' [karar verme veya yargılama standardı, Yunanca 'kritērion'] ve İngilizce 'cutoff' [kesme noktası, sınır] kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Norm grubu puanları (bireyin belirli bir popülasyona göre kıyaslandığı yüzdelikler) ile karıştırılır; oysa kriter eşik değeri normatif karşılaştırmadan bağımsız olarak belirli bir işlevsellik veya durum sınırını işaret eder.