Malapropizm
Malapropism
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Bir bireyin kahve siparişi verirken 'Espresso makinesi yerine ekspres makinesi' demek yerine, tamamen farklı bir anlama gelen ancak benzer sesli 'aspiratör' kelimesini istemeden 'Bana bir aspiratörlü kahve yapar mısınız?' şeklinde telaffuz etmesi klasik bir malapropizm vakasıdır.
Derin Analiz
Nörodilbilim ve bilişsel psikoloji perspektifinden malapropizm, beyindeki leksikon (sözlük) erişimi ve fonolojik kodlama aşamalarındaki anlık bir aksamayı işaret eder. Konuşmacı, hedef kelimenin fonolojik (sesbilimsel) taslağına ulaşır ancak anlamsal (semantik) filtreleme sırasında benzer sesli yanlış bir lemal bileşeni aktive ederek ifadeyi dışa vurur. Bu durum, Broca ve Wernicke alanları arasındaki fonolojik-semantik ağın dinamik işleyişindeki hassasiyeti ve olası dilsel slip (dil sürçmesi) mekanizmalarını somutlaştırır. Klinik olarak afazi türlerinde veya normal bilişsel yorgunluk durumlarında gözlemlenebilir.
Etimoloji
Fransızca 'mal à propos' (yersiz, uygunsuz) ifadesinden türetilmiş olup, kökenini Richard Brinsley Sheridan'ın 1775 tarihli 'The Rivals' adlı oyunundaki kelimeleri yanlış ve gülünç şekilde kullanan karakteri Mrs. Malaprop'tan alır.
Karıştırmayın
Freudyan sürçme (dil sürçmesi) ile sıklıkla karıştırılır; ancak malapropizm bilinçdışı arzuların dışavurumu değil, tamamen fonolojik benzerliğe dayanan bilişsel bir leksikal erişim hatasıdır. Ayrıca 'slips of the tongue' kavramının daha geniş şemsiyesi altında yer alır.
Keşfetmeye Devam Edin
Fonolojik Kodlama
Fonolojik Kodlama
Phonological Recoding
Yazılı sembollerin ve harf dizilerinin, bilişsel süreçler aracılığıyla işitsel seslere ve sözcüklere dönüştürülme becerisi.
İncele
Dil Sürçmesi
Dil Sürçmesi
Slip / Slip Of The Tongue
🔹 1. (slip): Bireyin hata olduğunu bildiği halde, kasıtsız olarak gerçekleştirdiği dil sürçmesi veya benzeri anlık kontrol kaybı hatası. 🔹 2. (slip of the tongue): Konuşma akışı sırasında ortaya çıkan, organik bir konuşma bozukluğuna veya ikinci dil edinimi aşamasına bağlı olmayan epizodik ve minör nitelikteki telaffuz veya kelime seçimi hatası.
İncele