Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Menkeiti

Menkeiti

Tanım

Kültüre özgü bir nevrotik bozukluk formu olup, bireyin ani ve şiddetli uyaranlar karşısında kontrolsüz motor ve sözlü tepkiler vermesiyle karakterizedir.

Örnek Vaka / Uygulama

Sibirya'nın kırsal bir bölgesinde yaşayan bir bireyin, arkasından gelen ani bir kapı çarpma sesiyle birlikte ellerini havaya kaldırarak anlamsız çığlıklar atması ve çevredeki birinin hareketlerini istemsizce taklit etmesi.

Derin Analiz

Nöropsikiyatrik bağlamda, bu tür kültürel sendromlar, limbik sistem ile prefrontal korteks arasındaki geçici bir inhibisyon kaybını ve retiküler aktive edici sistemin (RAS) hiperreaktivitesini yansıtır. Birey, çevresel uyaranlara karşı otomatik itaat (echopraxia veya echolalia) veya katatonik benzeri ani sıçramalarla tepki verir. Batı nosolojisinde sıklıkla ani irkilme bozuklukları (startle disease) veya Dissosiyatif Bozukluklar çatısı altında değerlendirilir, ancak semiyolojisi coğrafi ve kültürel bağlama göre şekillenir.

Etimoloji

Sibirya ve Yakut yerel dillerinden türetilmiş, aşırı irkilme tepkileri ve otomatizm durumlarını tanımlamakta kullanılan etnopsikiyatrik bir terim.

Karıştırmayın

Latah ve Jumping Frenchmen of Maine sendromları ile karıştırılır; aralarındaki temel fark etnik dağılım ve otomatizmin tetiklenme biçimleridir.