Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Limbik Sistem

Limbic System

Tanım

Otonom süreçler, duygu, bellek ve öğrenme mekanizmalarında görev alan, kortikal ve subkortikal beyin yapılarını birbirine bağlayan yaygın sinir ağı.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinik pratikte, yoğun bir trafik kazası geçiren hastanın fiziksel yaraları iyileşmesine rağmen, kaza anındaki sesleri duyduğunda aşırı korku ve panik tepkisi vermesi, amigdala öncülüğündeki limbik ağın tehdit hafızasını tetiklemesi ve prefrontal korteksin bu korkuyu rasyonel olarak inhibe edememesiyle açıklanır.

Derin Analiz

Limbik sistem, geleneksel olarak 20. yüzyıl ortalarında Paul MacLean'in 'viseral beyin' ve 'üçlü beyin' (triune brain) teorisiyle popülerleşmiş morfolojik bir kavramsallaştırmadır. Çağdaş nörobilim ve nörofizyoloji, bu terimi katı ve izole bir anatomik sistemden ziyade; amigdala, hipokampus, singulat girus, hipotalamus ve prefrontal korteks gibi bölgeler arasında bilgi akışını sağlayan işlevsel bir (network) olarak ele alır. Evrimsel biyoloji perspektifinden memelilere özgü duygusal tepkilerin, hayatta kalma güdülerinin ve epizodik belleğin nöral altyapısını oluşturur. Klinik olarak, bu içindeki yapısal veya kimyasal bozulmalar; anksiyete bozuklukları, majör depresyon, travma sonrası stres bozukluğu (TSSB) ve limbik ensefalit gibi tabloların ortaya çıkmasında kilit rol oynar.

Etimoloji

Latince 'limbus' (kenar, sınır, kuşak) kelimesinden türetilmiştir; ilk olarak 19. yüzyılda beyin sapı ile serebral korteks arasındaki sınırda yer alan yapıları tanımlamak için Paul Broca tarafından 'le grand lobe limbique' şeklinde kullanılmıştır.

Karıştırmayın

Sadece amigdala veya sadece hipokampus ile karıştırılır; oysa bu yapılar sistemi oluşturan münferit düğümlerdir, sistemin kendisi ise bu yapıların oluşturduğu geniş nöral iletişim ağıdır.