Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Monopediomani

Monopediomania

Tanım

Yalnızca tek bacağı olan bireylere duyulan cinsel ilgi ve bu durumla tetiklenen uyarılma hali.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinik değerlendirmede danışanın, yalnızca tek bacağı olmayan partnerlerle ilişki kurabildiği, çift bacaklı partnerlerle ise hiçbir cinsel uyarılma veya ereksiyon sağlayamadığını ifade etmesi üzerine kurulan psikoseksüel terapi süreci.

Derin Analiz

Parafilik bozukluklar spektrumunda yer alan monopediomani, belirli bir fiziksel özellik veya duruma odaklanan parsiyelizm (kısmi fetişizm) alt türlerinden biridir. Klinik psikopatoloji ve seksoloji literatüründe nadir görülen bir fetişistik sapma olarak ele alınır. Bireyin cinsel uyarılma için tipik olmayan bir anatomik varyasyonu (amputasyon veya konjenital tek bacaklılık) zorunlu kural veya birincil uyaran haline getirmesiyle karakterizedir. DSM-5 kriterlerine göre, bu durum kişinin kendisinde veya başkasında klinik açıdan belirgin bir sıkıntıya yol açmadığı, sosyal ya da mesleki işlevselliği bozmadığı ve rıza dışı unsurlar barındırmadığı sürece yalnızca 'diğer belirtilmemiş parafilik bozukluk' bağlamında değerlendirilir; ancak fetişin nesnesi bir insan anatomisi olduğundan nesneye atfedilen psikodinamik anlamlar bireysel değişkenlik gösterir.

Etimoloji

Yunanca 'monos' [tek] + 'pous/podos' [ayak] + 'mania' [aşırı düşkünlük, delilik] kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Apotemnofili (Body Integrity Identity Disorder - kendi vücudunda bir uzvun eksik olması yönündeki yoğun arzu) ve Akrotomofili (başka insanlardaki amputasyon durumuna duyulan cinsel çekim; monopediomani ile yakın akraba olmakla birlikte daha geniş bir kesik uzuv spektrumunu kapsar).