Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Motivasyon Araştırması

Motivation Research

Tanım

Tüketici psikolojisinde, bireylerin bir ürünü satın alma veya satın almayı reddetme arkasındaki bilinçdışı ve gerçek motivasyonlarını ortaya çıkarmak için klinik, yoğun ve nitel yaklaşımlar kullanan araştırma alanı.

Örnek Vaka / Uygulama

Lüks bir otomobil markasının tüketicilerinin arabayı 'yakıt tasarrufu' için değil, aslında 'çocukluklarındaki yetersizlik hissini telafi etmek ve sosyal güç kanıtlamak' için satın aldıklarını klinik derinlemesine mülakatlarla tespit etmesi.

Derin Analiz

Tüketici davranışları ve psikodinamik teorilerin kesişim kümesinde yer alan motivasyon araştırması, yüzeyde ifade edilen rasyonel tüketici tercihlerinin ötesine geçerek derinlerde yatan duygusal, sembolik ve örtük dürtüleri analiz eder. Ernest Dichter öncülüğünde psikanalitik tekniklerin (derinlemesine mülakatlar, projektif testler) pazarlamaya uyarlanmasıyla gelişmiştir. Bireylerin satın alma kararlarını şekillendiren kaygılar, arzular, statü arayışları veya kaçınma mekanizmaları gibi ampirik olarak ölçülmesi güç yapıları nitel metodolojilerle açığa çıkarır.

Etimoloji

Latince 'movere' [hareket ettirmek, tahrik etmek] fiilinden türetilen 'motivatio' kelimesi ile İngilizce 'research' [araştırma, derinlemesine inceleme] sözcüğünün birleşiminden oluşur.

Karıştırmayın

Pazar araştırması (market research) ile sıklıkla karıştırılır; pazar araştırması ne, ne kadar ve kim sorularına nicel yanıtlar ararken, motivasyon araştırması 'neden' sorusunun psikodinamik kökenlerine odaklanır.