Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Mukopolisakkaridoz

Mucopolysaccharidosis (MPS)

Tanım

Dokularda mukopolisakkaritlerin (glikozaminoglikanların) aşırı birikimiyle karakterize olan, bazı formlarında zihinsel gelişim bozukluklarının da görüldüğü kalıtsal metabolik bozukluklar grubu.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinikte, kaba yüz hatları, iskelet deformiteleri (disostozis multiplex), korneal bulanıklık ve erken çocukluk döneminde başlayan gelişimsel duraklama ile başvuran bir vakada yapılan idrar glikozaminoglikan testlerinin pozitif çıkması ve spesifik lizozomal enzim aktivitesinin düşük saptanması mukopolisakkaridoz tanısını doğrular.

Derin Analiz

Mukopolisakkaridoz (MPS), lizozomal depolama hastalıkları sınıfına giren, genetik geçişli bir metabolizma bozukluğudur. Hücre içi lizozomlarda karmaşık karbonhidrat yapıları olan glikozaminoglikanları (GAG) parçalamaktan sorumlu spesifik enzimlerin eksikliği veya yetersizliği nedeniyle ortaya çıkar. Parçalanamayan GAG molekülleri hücre içinde birikerek doku ve organlarda ilerleyici hasara, iskelet anomalilerine ve viseral organomegaliye yol açar. Bazı alt tiplerinde (örneğin MPS I, MPS II veya MPS III) merkezi sinir sistemi tutulumu ön plandadır ve nörodejeneratif süreçler ile bilişsel gerilik tablosu eşlik edebilir. Tanı, enzimatik analizler ve moleküler genetik testlerle konulur.

Etimoloji

Modern Latince kökenli olup; 'mukus' (mukus, yapışkan salgı) + 'polisakkarit' (çoklu şeker zincirleri) + '-oz' (patolojik durum veya hastalık belirten son ek) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Diğer lizozomal depolama hastalıkları (örneğin Tay-Sachs veya Gaucher hastalığı) ile karıştırılabilir; ayırt edici nokta biriken substratın yapısı ve spesifik enzim eksiklikleridir.