Müller-lyer Yanılsaması
Müller-lyer İllusion
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Bir psikoloji laboratuvarında katılımcının önüne biri içe bakan, diğeri dışa bakan ok uçlarıyla sonlandırılmış iki adet eşit uzunlukta çizgi konur. Katılımcı, dışa bakan uçlara sahip çizginin bariz bir şekilde daha uzun olduğunu söyler, ancak cetvel ile ölçüm yapıldığında çizgilerin boylarının milimetrik olarak aynı olduğu kanıtlandığında şaşkınlık yaşar.
Derin Analiz
Bilişsel psikoloji ve görsel algı çalışmalarının temel taşlarından biridir. Retinal düzeydeki girdilerin üst düzey bilişsel süreçler ve derinlik algısı ipuçlarıyla nasıl modüle edildiğini gösterir. Ok uçlarının içe veya dışa dönük olması, beyinde üç boyutlu nesnelerin köşelerine (örneğin bir odanın iç veya dış köşelerine) dair bir perspektif derinliği simülasyonu tetikler. Çizgiler fiziksel olarak tamamen aynı uzunlukta olmasına rağmen, 'boyut-sabitliği' mekanizması ve kontekstsel ipuçları algısal sistemin yanılgıya düşmesine yol açar. Bu durum, algının saf bir duyusal kayıt değil, aktif bir beyin yorumu olduğunun kanıtıdır.
Etimoloji
1889 yılında bu optik-geometrik fenomeni tanımlayan Alman psikiyatr ve sosyolog Franz Carl Müller-Lyer'ın soyadından (özel isim) türetilmiştir.
Karıştırmayın
Ponzo yanılsaması (çizgilerin uzunluğundan ziyade doğrusal perspektif çizgileri içinde nesnelerin boyutunun yanlış algılanması) ve Ames odası (derinlik ipuçlarının manipüle edilmesiyle insanların boyutlarının dev veya cüce olarak algılanması).