Natural High
Natural High
Tanım
Herhangi bir kimyasal madde veya ilaç kullanımına gerek kalmaksızın, fiziksel ya da zihinsel çaba sonucunda ortaya çıkan derin zindelik, mutluluk ve öfori hali.
Örnek Vaka / Uygulama
Maratonun son kilometresini tamamlamak üzere olan bir sporcunun, fiziksel yorgunluğun tamamen kaybolduğunu, zihninin berraklaştığını ve derin bir coşku ile ağrı eşiğinde belirgin bir azalma hissettiğini deneyimlemesi.
Derin Analiz
Nörobiyolojik temelde bu olgu; endojen opioid peptidlerin (endorfinler), endokannabinoidlerin, dopaminin ve serotonin salınımının artışıyla karakterizedir. Özellikle uzun süreli aerobik egzersiz (koşucu coşkusu / runner's high), yaratıcı akış (flow) durumları veya yüksek adrenalin gerektiren aktiviteler sırasında hipofiz ve hipotalamus aksının uyarılmasıyla tetiklenir. Yapay uyarıcıların aksine, bu durum homeostatik bir denge içinde gerçekleşir ve mezolimbik ödül sistemini kalıcı bir tolerans döngüsüne sokmadan aktive eder.
Etimoloji
İngilizce 'natural' (Latince 'naturalis', doğaya ait) ve 'high' (Cermen kökenli 'hēh', yüksek/coşkulu durum) kelimelerinin birleşiminden oluşan modern psikolojik terim.
Karıştırmayın
Yapay öfori (substans kaynaklı coşku) ve manik atak. Aralarındaki temel fark, natural high durumunun gerçeklik algısını bozmaması, işlevselliği düşürmemesi ve dışsal kimyasallara bağlı olmaksızın fizyolojik bir limit zorlaması sonucu geçici olarak ortaya çıkmasıdır.