Non Sequitur
Non Sequitur
Tanım
Mantıksal çıkarımda, öncüllerden zorunlu veya mantıksal olarak türetilemeyen, öncüllerle bağdaşmayan sonuç.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir bireyin, 'Hava bugün oldukça bulutlu ve yağmur yağma ihtimali yüksek, dolayısıyla dün akşam televizyonda izlediğim belgesel ödül almalıydı' şeklinde kurduğu cümle tam bir non sequitur örneğidir. Öncüller ile varılan sonuç arasında hiçbir nedensel veya mantıksal köprü bulunmamaktadır.
Derin Analiz
Bilişsel bilimler ve mantık felsefesi düzleminde non sequitur, argümantasyon süreçlerindeki yapısal bir akıl yürütme hatasını (fallacy) ifade eder. Öncüllerin doğruluğundan bağımsız olarak, sonuca varırken yapılan mantıksal sıçrama, bilişsel denetim mekanizmalarının ve tümevarımsal/tümdengelimsel bağlam kurma becerilerinin sekteye uğradığını gösterir. Klinik psikolojide, özellikle formal düşünce bozukluklarında (örneğin çağrışımların kopması veya teğetsel düşünme), hastanın ürettiği cümleler arasındaki mantıksal bağın tamamen kopmasıyla ortaya çıkan non sequitur yapıları, yürütücü işlevlerin ve prefrontal korteksteki kural tabanlı çıkarım kapasitesinin zayıfladığına işaret eder.
Etimoloji
Latince kökenli olup, kelimesi kelimesine 'takip etmiyor' veya 'sonucunu çıkarmaz' anlamına gelir (non [değil] + sequitur [takip etmek, vardırmak]).
Karıştırmayın
Post hoc ergo propter hoc (bundan dolayı öyleyse bu yüzden) hatasıyla karıştırılır; oysa post hoc hatasında zamansal bir ardışıklık nedensellik olarak yanlış yorumlanır, non sequitur ise çok daha geniş bir yelpazede hiçbir bağlantısı olmayan sonuçların ilişkilendirilmesini kapsar.
Keşfetmeye Devam Edin
Safsata
Safsata
Fallacy
İlk bakışta geçerli ve ikna edici görünen, ancak mantıksal yapı veya içerik bakımından geçersiz olan akıl yürütme hatası.
İncele
Tümdengelim
Tümdengelim
Deduction
Genel bir kural veya öncülden, mantıksal geçerlilik kurallarına bağlı olarak özel bir sonuç çıkarma süreci.
İncele
Bilişsel Çarpıtma
Bilişsel Çarpıtma
Cognitive Distortion
Bireyin gerçekliği hatalı, abartılı veya irrasyonel biçimde algılamasına yol açan kusurlu düşünce kalıplarıdır.
İncele