Önleyici Sağlık Davranışı
Preventive Health Behavior
Tanım
Bireylerin sağlıklarını korumak, iyileştirmek ve olası hastalık ya da yaralanma risklerini minimize etmek amacıyla bilinçli olarak sergiledikleri eylemler bütünü.
Örnek Vaka / Uygulama
40 yaşındaki bir bireyin, ailesindeki kalp rahatsızlığı öyküsünü göz önünde bulundurarak düzenli kardiyolojik taramalardan geçmesi, sodyum alımını azaltması, haftada dört gün tempolu yürüyüş yapması ve hekim tavsiyeli aşıları eksiksiz yaptırması tam anlamıyla önleyici sağlık davranışları dizisidir.
Derin Analiz
Sağlık psikolojisinde ve davranış bilimlerinde bu kavram, kişinin sağlık durumunu optimize etme çabalarını hem birincil (hastalık başlamadan önceki koruma) hem de ikincil (erken teşhis taramaları) düzeyde ele alır. Bilişsel ve davranışsal teoriler bağlamında; Sağlık İnanç Modeli (Health Belief Model) ve Planlı Davranış Teorisi, bu davranışların benimsenmesinde algılanan risk, algılanan yarar ve öz-yeterlilik algısının kritik roller oynadığını göstermektedir. Nörobiyolojik açıdan, uzun vadeli sağlık kazanımları için anlık hazların ertelenmesi prefrontal korteksin yürütücü işlevleri ile limbik sistem arasındaki düzenleyici mekanizmalara dayanır.
Etimoloji
Karıştırmayın
Hastalık davranışı (illness behavior) ile sıklıkla karıştırılır; hastalık davranışı mevcut semptomları yorumlayıp tıbbi yardım arama sürecini ifade ederken, önleyici sağlık davranışı henüz ortada bir semptom yokken sağlığı korumaya odaklanır.
Keşfetmeye Devam Edin
Sağlık İnanç Modeli
Sağlık İnanç Modeli
Health–belief Model
Bireylerin önleyici sağlık eylemlerinde bulunma olasılığını; hastalıklara karşı duyarlılık, ciddiyet, algılanan fayda, engeller ve harekete geçirici ipuçları bağlamında inceleyen bir sosyal bilişsel çerçevedir.
İncele