Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Otomatik Konuşma

Automatic Speech

Tanım

Bilinçli bir çaba veya niyet olmaksızın, istemsiz veya aşırı derecede öğrenilmiş kalıpların rehberliğinde kendiliğinden ortaya çıkan sözlü üretim.

Örnek Vaka / Uygulama

İleri evre Alzheimer hastası bir bireyin, günlük sohbet sırasında karmaşık sorulara yanıt verememesine rağmen, birisi 'Pazartesi' dediğinde akıcı bir şekilde haftanın kalan günlerini ard arda sayması otomatik konuşmanın klasik bir tezahürüdür.

Derin Analiz

Otomatik konuşma, yürütücü işlevlerin ve bilinçli dil üretim mekanizmalarının devre dışı kaldığı veya baypas edildiği durumlarda gözlenen nörolinguistik bir olgudur. Günlerin sayılması, alfabe ezberi veya sayı dizileri gibi procedural (prosedürel) bellek sistemine kazınmış aşırı öğrenilmiş materyaller ile Tourette sendromu, demans veya yoğun duygulanım durumlarında istem dışı fışkıran sözcükleri kapsar. Nörolojik düzeyde, bu tür üretim genellikle prekonsentre bazal ganjliyat ve subkortikal devrelerin kortikal kontrol olmaksızın motor programları tetiklemesiyle ilişkilendirilir. Broca alanı kaynaklı istemli konuşma planlamasından farklı olarak, daha ilkel ve otomatize edilmiş vokalizasyon yollarını izler.

Etimoloji

Latince 'automatos' (kendi kendine hareket eden, irade dışı) ve İngilizce 'speech' (konuşma, sözlü ifade) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Sentezlenmiş veya yapay konuşma (synthesized speech) ile karıştırılmamalıdır; ayrıca istemli ve amaca yönelik pragmatik konuşmadan temel farkı, bilinçli denetimden yoksun olmasıdır.