Ototopagnozi
Autopagnosia / Autotopagnosia
Tanım
🔹 1. (autopagnosia):
Bireyin kendi bedeninin parçalarını lokalize etme, adlandırma ve uzaysal ilişkilerini kavrama yetisini kaybetmesiyle karakterize nörolojik bir bozukluktur.
🔹 2. (autotopagnosia):
Bireyin kendi vücut bölümlerini tanıyamaması, gösterememesi veya vücut topografyasını uzamsal olarak ayırt edememesi ile karakterize nörolojik bir agnozi türüdür.
Örnek Vaka / Uygulama
🔹 1. (autopagnosia): Nöroloji kliniğinde muayene edilen 58 yaşında bir erkek hasta, doktor 'Burnunu göster' dediğinde tereddüt eder ve işaret parmağıyla kendi çenesine veya kulağına dokunur. Ancak doktor kendi burnuna dokunduğunda hasta bunu hatasız bir şekilde taklit edebilir. Hastanın dokunma duyusu ve nesneleri tanıma yetisi yerindedir, bu durum yalnızca kendi bedensel topografyasına özgü bir yıkımı işaret eder. 🔹 2. (autotopagnosia): Nöroloji kliniğinde değerlendirilen 58 yaşındaki bir hasta, sol parietal bölgedeki neoplazm operasyonu sonrasında odadan taburcu edilirken kıyafetlerini giymekte zorlanmaktadır. Kollarını kazağın kol kısımlarına yerleştirememekte, parmakları sorulduğunda sol elinin baş parmağını işaret edememekte ancak muayene doktorunun elindeki parmakları kusursuzca gösterebilmektedir.
Derin Analiz
🔹 1. (autopagnosia):
Ototopagnozi, genellikle sol parietal lobun (özellikle angular girus ve supramarjinal girus dahil) veya bu bölgeye bağlanan frontoparietal sinir ağlarının lezyonları, inme veya travmatik beyin hasarları sonucunda ortaya çıkar. Bu durum, duyu organlarından gelen somatosensoriyel girdilerin eksik olmasından kaynaklanmaz; aksine, hastalar dokunma veya ağrıyı normal bir şekilde hissedebilirler. Sorun, bedensel şemanın (body schema) üst düzey bilişsel temsilinde ve uzaysal haritalandırmasında yatar. Hastalar, muayene edenin kendi vücudundaki veya bir şema üzerindeki bir yeri gösterebilirken, kendi bedenlerinde aynı komutu yerine getirmekte zorlanırlar. Bu dissosiyasyon, bedensel farkındalığın modüler yapısını ve somatognozik işlevlerin görsel-uzaysal sistemlerden ayrı ama entegre bir mekanizmaya sahip olduğunu gösterir.
🔹 2. (autotopagnosia):
Ototopagnozi, sıklıkla sol parietal lob lezyonları, neoplazmlar veya vasküler inmeler sonucunda ortaya çıkan karmaşık bir beden şeması bozukluğudur. Hastalar duyusal olarak dokunma veya ağrı uyaranlarını algılayabilirler; ancak kendi vücut parçalarının anatomik konumunu uzaysal düzlemde haritalandıramazlar. Örneğin, hekimin 'burnunu göster' komutuna karşılık hasta kendi burnunu bulamazken, başka bir kişinin burnunu veya bir model üzerindeki ilgili organı doğru şekilde işaretleyebilir. Bu durum, beden şemasının (body schema) görsel-uzamsal işleme süreçlerinden kopması ve somatosensoriyel entegrasyonun parietal kortekste kesintiye uğramasıyla açıklanmaktadır.
Etimoloji
🔹 1. (autopagnosia):
Yunanca 'autos' (kendi) + 'topos' (yer, konum) + 'agnosia' (tanıyamama, bilmeme) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir; kelime anlamı olarak 'kendi vücut konumunu tanıyamama' demektir.
🔹 2. (autotopagnosia):
Yunanca 'autos' (kendi) + 'topos' (yer/konum) + 'agnosia' (tanımazlık, bilmeme) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
🔹 1. (autopagnosia):
Astereognozi (nesnelerin dokunarak tanınamaması) ve Anosognozi (hastalığın varlığının inkâr edilmesi). Ototopagnozi sadece dış nesnelerle değil, doğrudan kişinin kendi beden haritasıyla ilgilidir.
🔹 2. (autotopagnosia):
Somatotopagnozi ile sıklıkla karıştırılır; somatotopagnozi daha geniş bir kavram olup hem kendi bedenini hem de başkalarının bedenini tanımama güçlüğünü kapsayabilir. Ototopagnoside ise temel bozukluk kişinin yalnızca kendi vücut topografyasına yöneliktir.
Keşfetmeye Devam Edin
Somatognozi
Somatognozi
Somatognosia
Kişinin kendi bedeninin ve beden kısımlarının farkında olma, onları tanıma ve uzaysal olarak konumlandırma yeteneği.
İncele
Beden Şeması
Beden Şeması
Body Schema
Organizmanın uzuvlarının konumunu ve anlık duruşunu bilinçaltı düzeyde organize eden, kesintisiz güncellenen içsel sensomotorik model.
İncele
Parietal Lob
Parietal Lob
Parietal Lobe
Serebral korteksin ön, arka ve alt lobları arasında konumlanan; somatosasoryal girdilerin işlenmesi, görsel-mekansal bütünleştirme ve dikkat süreçlerinden sorumlu dört ana lobdan biri.
İncele
Agnozi
Agnozi
Agnosia
Primer duyu organlarında veya genel zeka düzeyinde bir kayıp olmaksızın, beyin hasarı nedeniyle duyusal uyarıcıları tanıma ve anlamlandırma yetisinin yitirilmesidir.
İncele
Somatotopagnozi
Somatotopagnozi
Somatotopagnosia
Bireyin kendi vücut parçalarının yanı sıra başkalarının vücut kısımlarını veya vücut temsillerini lokalize etme ve yönlendirme yeteneğini kaybetmesiyle karakterize bir agnozi türüdür.
İncele