Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Adlandırma

Naming

Tanım

Şizofrenide gözlenen, bireyin dış dünya ile bağını yalnızca nesneleri ve eylemleri yüksek sesle isimlendirerek kurduğu bir çağrışım bozukluğu.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinik görüşme odasında oturan bir danışanın, hekimin sorduğu sorulara yanıt vermek yerine sürekli olarak odadaki nesneleri işaret edip 'Masa, sandalye, lamba, duvardaki tablo, kapı kolu' şeklinde sıralaması ve dış dünya ile bağını yalnızca bu fiziksel etiketleme üzerinden kurması.

Derin Analiz

Psikopatolojik bağlamda adlandırma (naming), klasik düşünce akışının ve kavramsal bütünleşmenin çözüldüğü durumlarda ortaya çıkan spesifik bir formal düşünce bozukluğudur. Birey, uyaranlara anlam yüklemek, soyut bağlam kurmak veya amaca yönelik bir diyalog sürdürmek yerine, algı alanına giren her nesneyi veya eylemi monoton bir şekilde etiketler. Bu durum, üst düzey bilişsel işlevlerin ve yürütücü kontrol mekanizmalarının zayıfladığını, dilin iletişimsel işlevini yitirerek sadece ekolali benzeri ya da basmakalıp bir nesne listeleme düzeyine gerilediğini gösterir. Nörobiyolojik açıdan, prefrontal korteks ile temporal lob arasındaki entegrasyonun bozulması ve semantik bellek ağlarındaki dezorganizasyon bu tablonun ortaya çıkmasında zemin hazırlar.

Etimoloji

Latince 'nominare' (adlandırmak, isimlendirmek) fiilinden türetilmiştir; Hint-Avrupa kökenli 'nōmen' (isim) sözcüğüne dayanır.

Karıştırmayın

Anomi (nörolojik hasara bağlı kelime bulma güçlüğü) ile karıştırılabilir; ancak adlandırma bir afazi türü değil, şizofrenideki çağrışım bozukluğunun pratik bir yansımasıdır.