Öykü Modeli
Story Model
Tanım
Jürilerin, duruşma sırasında sunulan karmaşık kanıtları ve bilgileri anlama, hatırlama ve karar verme süreçlerini kolaylaştırmak amacıyla zihinsel birer anlatıya (öyküye) dönüştürdüğünü savunan bilişsel karar alma kuramı.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir cinayet davasında savcılığın sunduğu dağınık adli tıp raporları, sanığın cep telefonu sinyalleri ve tanık ifadeleri; jüri tarafından 'sanığın önceden plan yaparak maktulü takip ettiği ve suçu işlediği' yönünde tutarlı bir intikam öyküsüne dönüştürülür. Savunma tarafı ise aynı verileri kullanarak 'meşru müdafaa' ekseninde alternatif bir öykü kurduğunda, jüri iki rakip anlatının içsel tutarlılığını ve delillerle uyuşma derecesini kıyaslayarak kararını verir.
Derin Analiz
Hukuk psikolojisi ve bilişsel bilimler kesişiminde yer alan Öykü Modeli, Nancy Pennington ve Reid Hastie tarafından geliştirilmiştir. Bireylerin edilgen bilgi alıcıları olmadığını, aksine mahkeme salonundaki delilleri, kendi yaşam deneyimlerini ve kültürel bağlamlarını kullanarak aktif bir şekilde nedensel bir kurgu içinde yapılandırdıklarını öne sürer. Bilişsel yükü azaltmak için insan zihni, karmaşık verileri kronolojik ve mantıksal bir 'başlangıç, gelişme, sonuç' örgüsüne oturtur. Jüri üyesi, duruşma sonunda elindeki olası senaryoları (öyküleri) yasal talimatlarla eşleştirerek en tutarlı ve kapsayıcı anlatıyı nihai karar (suçlu/suçsuz) için temel alır. Süreç; kanıtların değerlendirilmesi, öykü yapılarının oluşturulması ve yasal kararın verilmesi şeklinde üç aşamalı ardışık bir yapıda işler.
Etimoloji
Karıştırmayın
Olasılıksal Karar Alma Modelleri ile karıştırılır; olasılıksal modeller matematiksel ve istatistiksel hesaplamalara odaklanırken, Öykü Modeli tamamen nitel, bilişsel ve anlatısal bir yapılandırmayı baz alır.
Keşfetmeye Devam Edin
Yas Terapisi
Yas Terapisi
Bereavement Therapy
Sevilen birinin ölümünün ardından yaşanan kayıp sürecindeki bireylere sunulan, ayrılık, yas tutma ve hayata yeniden uyum sağlama süreçlerini ele alan psikolojik danışmanlık ve terapi türüdür.
İncele
Kutu Uyarısı
Kutu Uyarısı
Black Box Warning
Bir ilacın kullanımı sırasında ortaya çıkabilecek ciddi, yaşamı tehdit edici veya ölümcül riskleri vurgulamak amacıyla ilaç ambalajlarının üzerine konulan en üst düzey FDA uyarı sistemi.
İncele
Sağlık Hizmeti
Sağlık Hizmeti
Health Care
Bireylerin ve toplulukların fiziksel ve ruhsal esenliğini korumak, iyileştirmek ve sürdürmek amacıyla sunulan önleyici, tanısal, tedavi edici ve rehabilite edici profesyonel hizmetler bütünü.
İncele
Birincil Çevre
Birincil Çevre
Primary Environment
Bireyin yaşamının merkezinde yer alan, ev gibi kişisel ve ailevi etkileşimlerin sürdürüldüğü temel çevresel bağlam.
İncele