Problem Çözme Yaklaşımı
Problem-solving Approach
Tanım
Güçlüklerin, engellerin veya stresli olayların başa çıkma stratejileri kullanılarak ele alınması süreci ve psikopatoloji semptomlarını etkisiz başa çıkmanın bir sonucu olarak gören bilişsel-davranışsal teorik temel.
Örnek Vaka / Uygulama
Kronik iş stresi nedeniyle anksiyete bozukluğu yaşayan bir danışanın, terapist eşliğinde iş yükünü alt görevlere bölmesi, zaman yönetimi stratejileri geliştirmesi ve kaçınma davranışı yerine aktif başa çıkma yollarını devreye sokması.
Derin Analiz
Bilişsel bilimler ve klinik psikoloji literatüründe bu yaklaşım, bireyin çevresel talepler ile kişisel kaynakları arasındaki dengesizliği yönetme kapasitesini inceler. Bilişsel davranışçı gelenekte, psikopatolojinin temelinde yatan mekanizmanın yetersiz veya uyumsuz başa çıkma becerileri olduğu varsayılır. Süreç; problemin tanımlanması, alternatif çözümlerin üretilmesi, karar verme ve uygulanan stratejinin etkinliğinin değerlendirilmesi aşamalarından oluşan bilişsel bir döngüyü kapsar.
Etimoloji
İngilizce 'problem' (Yunanca 'problema': öne atılan mesele, engel) ve 'solve' (Latince 'solvere': çözmek, gevşetmek) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Başa çıkma stilleri (coping styles) kavramıyla sıklıkla karıştırılır; başa çıkma daha geniş bir reaktif veya proaktif yelpazeyi kapsarken, problem çözme yaklaşımı belirli bir engeli aşmaya yönelik yapılandırılmış bilişsel ve davranışsal operasyonel süreçtir.
Keşfetmeye Devam Edin
Bilişsel Davranışçı Terapi
Bilişsel Davranışçı Terapi
Cognitive Behavior Therapy (CBT)
Biliş ve öğrenme teorilerini entegre ederek uyumsuz düşünce süreçlerini ve sorunlu davranışları yeniden yapılandırmayı hedefleyen kanıta dayalı bir psikoterapi ekolü.
İncele
Bilişsel Esneklik
Bilişsel Esneklik
Cognitive Flexibility / Cognitive Plasticity
🔹 1. (cognitive flexibility): Bireyin değişen çevresel koşullara, beklenmeyen durumlara ve yeni kural setlerine uyum sağlayabilmek amacıyla düşünce içeriklerini ve davranışsal tepkilerini akışkan bir şekilde değiştirebilme kapasitesidir. 🔹 2. (cognitive plasticity): Öğrenme ve hafıza gibi zihinsel süreçlerin, deneyim ve pratikler yoluyla değişme ve gelişme kapasitesi.
İncele