Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Soğuk Duygu

Cold Emotion

Tanım

Tanımlanabilir öznel bir duygulanım kökeni olmaksızın, bazı uyaranların tetiklediği fizyolojik uyarılma hali.

Örnek Vaka / Uygulama

Laboratuvar ortamında deneğe habersizce enjekte edilen epinefrin, kalp çarpıntısı ve hafif bir huzursuzluk yaratır. Denek ortamda korku ya da heyecan duyacağı bir uyaran olmamasına rağmen bedensel olarak uyarılmış hisseder; buna klinik pratikte soğuk duygu denir.

Derin Analiz

Soğuk duygu kavramı, Cannon-Bard ve Schachter-Singer gibi klasik duygu kuramlarının kesişim kümesinde yer alır. Birey, sempatik sinir sisteminin aktive olmasıyla kalp atış hızının artması, titreme veya salgılanan epinefrin (adrenalin) gibi kimyasalların yarattığı bedensel tepkileri, belirgin bir zihinsel ya da duygusal gerekçe olmaksızın deneyimler. Bilişsel etiketleme eksiktir; kişi bedeninde uyarılma hisseder ancak bu durumun nedenine dair 'korkuyorum' veya 'öfkeliyim' şeklinde bir öznel hissiyata sahip değildir. Bu durum, fizyolojik uyarılma ile bilişsel değerlendirmenin her zaman senkronize olmadığını gösteren deneysel kanıtlar sunar.

Etimoloji

İngilizce 'cold' (soğuk, duygusuz) ve 'emotion' (duygu, Latince 'emovere' [dışarı hareket ettirmek, sarsmak] kökünden) kelimelerinin birleşiminden oluşan psikofizyolojik bir terim.

Karıştırmayın

Aleksitimi (duyguları tanımada veya ifade etmede genel zorluk) ile karıştırılabilir; ancak soğuk duygu, spesifik bir uyarana verilen anlık fizyolojik tepkinin bilişsel eşlikçisinden yoksun olması halidir.