S–(R–O) Modeli
S–(R–O) Model
Tanım
Edimsel koşullanmada, bir uyaranın doğrudan tepkiyi değil, tepki ile pekiştireç veya ceza arasındaki bağı (R–O) tetiklediğini öne süren bilişsel-davranışsal model.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir laboratuvar faresinin sesli bir uyarı (S) duyduğunda mandala basması (R) ve ardından yiyecek peletine ulaşması (O) sürecinde; fare sadece sesi duyduğu için otomatik olarak mandala basmaz. Farenin o an yiyeceğe karşı açlık motivasyonu (sonucun değeri) ve mandala basmanın o yiyeceği getireceğine dair beklentisi, davranışın hayata geçirilmesinde belirleyicidir.
Derin Analiz
Klasik uyaran-tepki (S-R) mekanizmalarının aksine, S–(R–O) modeli organizmanın çevreye mekanik bir otomat gibi tepki vermediğini, aksine belirli bir bağlamda (S) sergilenen eylemin (R) ne tür bir sonuç (O) doğuracağına dair bir beklenti veya temsil geliştirdiğini savunur. Bilişsel psikoloji ve hayvan öğrenmesi çalışmalarında, bu model hedef odaklı davranışların (goal-directed behavior) alışkanlıklardan (habits) ayırt edilmesinde kritik bir rol oynar. Organizma, pekiştirecin değerini yitirmesi durumunda (örneğin doyma veya değersizleştirme deneylerinde) davranışını esnek bir şekilde değiştirebiliyorsa, bu durum davranışın S-R ezberinden ziyade S–(R–O) düzeyinde, yani sonuç temsili üzerinden yürütüldüğünü kanıtlar.
Etimoloji
Latince 'stimulus' [uyaran] ve 'responsio' [tepki] kelimelerinin kısaltmalarından türetilmiş, edimsel koşullanma kuramlarındaki zihinsel süreç mimarisini açıklayan bir modellemedir.
Karıştırmayın
Keşfetmeye Devam Edin
Kısasa Kısas Stratejisi
Kısasa Kısas Stratejisi
Tit-for-tat Strategy (TFT Strategy)
Bir tarafın iş birliğiyle başlayıp, sonrasında rakibinin önceki hamlesini birebir taklit ettiği, oyun teorisi temelli stratejik bir pazarlık ve etkileşim yöntemidir.
İncele
Kategorik Algı
Kategorik Algı
Categorical Perception
Sürekli ve dereceli bir fiziksel uyarıcının, insan zihni tarafından keskin sınırlarla ayrılmış kesikli kategoriler halinde algılanması olgusu.
İncele
Pozitif-negatif Asimetrisi
Pozitif-negatif Asimetrisi
Positive–negative Asymmetry
Bireylerin karar alma ve algı süreçlerinde olumsuz bilgiye ve olaylara, olumlu olanlara kıyasla tutarsız bir şekilde daha fazla ağırlık ve önem vermesi eğilimi.
İncele
Enformasyon Hipotezi
Enformasyon Hipotezi
İnformation Hypothesis
Bilinçli duyusal süreçlerin, bilgi teorisinin formal kavramları referans alınarak modellenebileceğini ve açıklanabileceğini öne süren teorik yaklaşımdır.
İncele