Sundown Sendromu
Sundown Syndrome
Tanım
Özellikle demans hastalarında veya kurumsal bakım altındaki bireylerde, günün geç saatlerinde ortaya çıkan ajitasyon, konfüzyon ve psikolojik işlevsellikte düşüş eğilimi.
Örnek Vaka / Uygulama
82 yaşındaki Alzheimer tanılı bir hastanın, saat 17.00 sularında odasındaki gölgeleri düşman sandığı insanlara yorması, evine gitmekte ısrar etmesi ve bakıcılarına karşı ani bir öfke patlaması yaşaması bu sendromun tipik bir tezahürüdür.
Derin Analiz
Sundown sendromu, nörodejeneratif süreçlerin suprasiyazmatik çekirdek (SCK) ve sirkadiyen ritim üzerindeki yıkıcı etkileriyle doğrudan ilişkilidir. Güneşin batmasıyla birlikte çevresel ipuçlarının (ışık, ısı, günlük rutinler) azalması, melatonerjik ve kolinerjik iletimdeki bozulmalarla birleşerek bireyin bilişsel rezervini aşan bir yük yaratır. Bu durum, frontal lobun yürütücü işlevlerinin zayıfladığı akşam saatlerinde anksiyete, huzursuzluk, gölge korkusu, amaçsız gezinme (wandering) ve halüsinasyonlarla kendini gösteren nöropsikiyatrik bir tablodur.
Etimoloji
İngilizce 'sun' (güneş) ve 'down' (batmak) kelimelerinin birleşimiyle oluşan, gün batımıyla birlikte ortaya çıkan durumları tanımlayan popüler ve klinik bir ifadedir; literatürde 'sundowning' olarak da geçer.
Karıştırmayın
Akut deliryum ile sıkça karıştırılır; deliryum ani başlangıçlı ve tıbbi bir aciliyet arz ederken, sundown sendromu kronik bir demans tablosunun sirkadiyen tetiklenmeli günlük bir fazıdır.
Keşfetmeye Devam Edin
Sirkadiyen Ritim
Sirkadiyen Ritim
Diurnal Rhythm
Canlıların yaklaşık 24 saatlik bir döngü içinde sergiledikleri fiziksel, zihinsel ve davranışsal değişikliklerin tümüdür.
İncele
Demans
Demans
Dementia
Bellek başta olmak üzere en az bir başka bilişsel işlevin, bireyin günlük yaşam aktivitelerini, mesleki ve sosyal işlevselliğini bağımsız olarak sürdürmesini engeyecek düzeyde ilerleyici ve yaygın yıkımı ile karakterize klinik sendrom.
İncele
Melatonin
Melatonin
Melatonin
Epifiz bezi tarafından serotonin metabolize edilerek özellikle karanlıkta salgılanan ve sirkadiyen ritmi, uyku-uyanıklık döngüsünü düzenleyen amin yapılı bir hormon.
İncele