Tek Vaka Yöntemi Ve Değerlendirmesi
Single-case Method And Evaluation
Tanım
Tek bir danışanın müdahale öncesinde, sırasında ve sonrasında sistematik olarak incelenmesine dayanan psikoterapi araştırma yöntemidir.
Örnek Vaka / Uygulama
Majör depresif bozukluk tanısı alan bir danışana uygulanan Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT) sürecinde, her seans sonunda Beck Depresyon Envanteri uygulanarak basseline (başlangıç düzeyi), müdahale aşaması ve takip verilerinin sistematik olarak grafiğe dökülmesi ve değişim eğrisinin analiz edilmesi.
Derin Analiz
Klinik psikoloji ve davranış bilimlerinde nomotetik (genellemeci) yaklaşımların yetersiz kaldığı durumlarda ideografik (bireye özgü) verinin derinlemesine incelenmesini sağlar. Geleneksel grup karşılaştırmalı tasarımlardan farklı olarak, her danışan kendi kontrol grubu işlevini görür (N=1 tasarımları). Müdahale süreci boyunca (örneğin A-B-A-B çekilme tasarımlarında) tekrarlanan ölçümler alınarak, değişimin istatistiksel ve klinik anlamlılığı ampirik olarak test edilir. Bu yöntem, eklektik veya kanıta dayalı uygulamalarda bireyselleştirilmiş etki mekanizmalarının izlenmesinde yüksek düzeyde ekolojik geçerlilik sunar.
Etimoloji
Latince 'singulus' [tek, bireysel] ve 'causus' [durum, olay] sözcüklerinin birleşiminden türetilen bu kavram, modern klinik araştırmalarda bireyin kendi kontrol grubu olarak işlev gördüğü metodolojik yaklaşımı tanımlar.
Karıştırmayın
Vaka çalışması (case study) ile sıklıkla karıştırılır; ancak vaka çalışması genellikle geriye dönük, sistematik olmayan gözlemsel raporlamayken, tek vaka yöntemi kontrollü, deneysel manipülasyonlar içeren ve ardışık ölçümler barındıran katı bir araştırma tasarımıdır.
Keşfetmeye Devam Edin
Klinik Anlamlılık
Klinik Anlamlılık
Clinical Significance
Bir araştırma bulgusunun veya müdahale etkisinin, bireylerin yaşamında, tanı veya tedavisinde gerçek ve hissedilebilir bir karşılığının olup olmadığını gösteren pratik önem ölçütü.
İncele