Akut Anksiyete
Acute Anxiety
Tanım
Tehdit edici bir durumun tetiklediği, bedensel gerilim belirtilerinin eşlik ettiği ani dehşet ve huzursuzluk hissi.
Örnek Vaka / Uygulama
Üniversite öğrencisi bir bireyin, akademik geleceğini doğrudan etkileyecek final sınavının başlamasına saniyeler kala kalbinin çok hızlı atması, avuç içlerinin terlemesi, nefes darlığı yaşaması ve zihninin aniden boşalması durumu akut anksiyeteye örnektir. Sınav kâğıdı ön తేదీye gelip sorularla ilgilenmeye başladığı andan itibaren bu fizyolojik uyarılma kademeli olarak düşüşe geçer.
Derin Analiz
Akut anksiyete, sempatik sinir sisteminin ani ve yoğun bir şekilde aktive olmasıyla karakterize fizyolojik ve psikolojik bir durumdur. Sınav veya duruşma gibi dışsal bir stresörün varlığında ortaya çıkarak, organizmayı 'savaş veya kaç' tepkisine hazırlar. Nörobiyolojik düzeyde, amigdalanın aşırı uyarılması ve prefrontal korteksin bu yanıtı baskılamakta geçici olarak yetersiz kalması sonucu noradrenerjik ve kortizol salınımı hızla artar. Klinik açıdan kronik anksiyete bozukluklarından ayrılır; tetikleyici durum ortadan kalktığında belirtiler tipik olarak hızla azalarak kaybolur.
Etimoloji
Latince 'acutus' (sivri, keskin, ani) ve 'anxietas' (daralma, boğulma hissi, endişe) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Panik atak ile sıklıkla karıştırılır; panik atak genellikle bariz bir dış tetikleyici olmaksızın aniden zirve yapar ve katastrofik ölüm korkusu barındırır. Akut anksiyete ise spesifik bir çevresel tehdide, genellikle gerçekçi bir duruma (sınav, mülakat) verilen orantılı ancak yoğun bir tepkidir.