Alternatifler İçin Karşılaşma Düzeyi
Comparison Level For Alternatives (clalt)
Tanım
Bağımlılık kuramında, bireylerin mevcut ilişkilerini sürdürme veya sonlandırma kararı alırken mevcut ilişkinin ödül-maliyet oranını olası alternatiflerle kıyasladıkları eşik değer.
Örnek Vaka / Uygulama
Yıllardır süregelen ancak artık taraflara duygusal olarak doyum sağlamayan bir evlilikte, eşlerden biri iş hayatında veya sosyal çevrede kendi değerini anlayan, destekleyici ve çok daha az stresli yeni bir potansiyel partnerle karşılaşır. Bu yeni alternatifin sağlayacağı doyum, mevcut evliliğin getirdiği kronik çatışma ve maliyet yükünden daha çekici basarsa, bireyin CLalt eşiği aşılmış olur ve boşanma süreci tetiklenir.
Derin Analiz
Sosyal psikolojide ve karşılıklı bağımlılık kuramında (interdependence theory) Harold H. Kelley ve John W. Thibaut tarafından 1959 yılında kavramsallaştırılan bu terim, bireylerin ilişkisel kararlarını rasyonel bir maliyet-fayda analizi üzerinden açıklar. CLalt (comparison level for alternatives), bireyin yalnız kalma durumunu veya başka bir partnerle olası ilişkisini mevcut ilişkisinin getirileriyle tarttığı bilişsel bir referans noktasıdır. Mevcut ilişkideki ödül-maliyet dengesi, dışarıdaki potansiyel alternatiflerin sunduğu net kazançtan düşük algılandığında, ilişkinin istikrarı sarsılır ve ayrılma olasılığı tırmanır. Bu mekanizma, sadece romantik ilişkilerde değil, örgütsel bağlılık ve sosyal bağların sürdürülmesinde de temel bir yordayıcıdır.
Etimoloji
İngilizce 'comparison' (Latince: comparare [karşılaştırmak]), 'level' (Latince: libella [terazi/ölçek]) ve 'alternative' (Latince: alter [diğer/başka]) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Genel Karşılaşma Düzeyi (Comparison Level - CL) ile sıkça karıştırılır. CL, bireyin geçmiş deneyimlerine dayanarak bir ilişkiden hak ettiğini düşündüğü genel memnuniyet standardını (öznel liyakat) ifade ederken; CLalt, elde olan diğer somut seçeneklerin kalitesini ölçer ve ilişkiyi bitirme kararını doğrudan belirler.