Amfetamin Psikozu
Amphetamine Psychosis
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Acil servise getirilen 28 yaşındaki erkek hasta, polistiren pencerelerden ve havalandırma deliklerinden dışarıdaki ajanlar tarafından izlendiğini, duvarların içinden kendisine özel mesajlar iletildiğini iddia etmektedir. Anamnezinde son üç gündür yoğun biçimde uyarıcı madde (amfetamin türevi) kullandığı öğrenilmiştir. Gerçeklik testinin bozulmuş olması ve entelektüel kapasitenin bu sanrılı içeriğe eşlik etmesi amfetamin psikozunu işaret eder.
Derin Analiz
Nörobiyolojik düzeyde bu tablo, mezolimbik ve mezokortikal dopaminerjik yollarda aşırı dopamin salınımı ve reuptake (geri alım) mekanizmalarının bloke olmasıyla doğrudan ilişkilidir. Sinaptik aralıktaki kronik dopaminerjik hiperaktivite, normal uyaranların yanlış yorumlanmasına ve salient (önem/dikkat) atama mekanizmalarının bozulmasına yol açar. DSM-5 sınıflandırmasında Madde/İlaç Kullanımının Neden Olduğu Psikotik Bozukluklar kategorisinde değerlendirilir. Genellikle amfetamin alımının kesilmesiyle veya uygun antipsikotik sağaltımla geriler; ancak bazı vakalarda kalıcı psikotik rezidüeller bırakabilir.
Etimoloji
Karıştırmayın
Paranoid Şizofreni (Şizofrenide prodromal evre ve kronik gidişat varken, amfetamin psikozunda doğrudan madde alım öyküsü ve bırakıldığında düzelme eğilimi vardır); Kokain Psikozu (Semptomatoloji benzerdir ancak amfetamin psikozunun yarılanma ömrü daha uzun olduğu için klinik tablo daha kalıcı ve şiddetli seyredebilir).
Keşfetmeye Devam Edin
Madde Kullanım Bozukluğu
Madde Kullanım Bozukluğu
Substance Use Disorder
Maddeye bağlı olumsuz sonuçlara ve işlevsellikte belirgin bozulmaya rağmen devam eden fizyolojik, davranışsal ve bilişsel belirtiler kümesi.
İncele
Dopamin Hipotezi
Dopamin Hipotezi
Dopamine Hypothesis
Şizofreni gibi psikiyatrik bozuklukların, beyindeki dopaminerjik aktivitenin bozulmasından (özellikle mezolimbik aşırı ve prefrontal yetersiz aktiviteden) kaynaklandığını öne süren nörobiyolojik model.
İncele
Paranoid Sanrı
Paranoid Sanrı
Paranoid Delusion
Çelişkili ve kesin kanıtlara rağmen inatla sürdürülen, kişinin zarar göreceği, takip edildiği veya hedef alındığı yönündeki yanlış kişisel inançlardır.
İncele