Aprosodi
Aprosody
Tanım
Konuşmanın ritminde, vurgusunda ve tonlamasındaki normal varyasyonların yokluğu olup, tekdüze (monoton) bir ses tonuyla konuşulmasına neden olur.
Örnek Vaka / Uygulama
58 yaşında inme (serebrovasküler olay) geçiren bir hasta, yakınlarını çok sevdiğini ve onların başına bir şey gelmesinden derin bir kaygı duyduğunu söylerken; ses tonunda hiçbir iniş çıkış, heyecan veya endişe emaresi barındırmadan, tamamen düz ve robotik bir intonasyonla konuşmaktadır.
Derin Analiz
Nöropsikolojik açıdan aprosodi, genellikle sağ hemisferin inferior frontal girusunda (Broca alanının karşıtı olan bölge) veya temporal lobda meydana gelen lezyonlar sonucunda ortaya çıkan bir ileti bozukluğudur. Dilin sözel içeriği (semantik ve sentaks) korunurken, sözel olmayan duygusal dışavurum ve tonlama (duyuşsal prozodi) kaybolur. Bu durum, hastanın karşısındakinin duygusal tonunu algılamasını (reseptif aprosodi) veya kendi duygularını sese yansıtmasını (ekspresif aprosodi) engeller. Klinik değerlendirmede, hastanın nörolojik hasarının lokalizasyonunu saptamak adına ayırt edici bir göstergedir.
Etimoloji
Yunanca 'a-' (olumsuzluk eki, yokluk) + 'prosōdia' (şarkı tonu, vurgu, ezgi) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Dizprosodi (dysprosody) ile karıştırılır; dizprosodide prozodide tamamen yokluk değil, alışılmadık veya anormal vurgu ve ritim bozuklukları görülür. Ayrıca afazi türleriyle karıştırılabilir, ancak afazide dilin yapısı bozulurken aprosodide dil içeriği sağlam kalır, bozulan kısım sadece sesin ezgisel boyutudur.