Bakteriyel Menenjit
Bacterial Meningitis
Tanım
Beyin ve omuriliği çevreleyen koruyucu zarların (meninksler) bakteriyel etkenler sonucunda iltihaplanmasıyla karakterize, acil müdahale gerektiren ciddi bir nörolojik tablodur.
Örnek Vaka / Uygulama
Acil servise ani başlayan yüksek ateş, şiddetli baş ağrısı, fotofobi ve ense sertliği şikayetleriyle getirilen 24 yaşında bir hastada yapılan fizik muayenede Kernig ve Brudzinski bulguları pozitif saptanmıştır. Gerçekleştirilen lomber ponksiyon (bel ponksiyonu) sonucunda beyin omurilik sıvısında (BOS) lökosit sayısının belirgin şekilde arttığı, glukoz düzeyinin düştüğü ve protein miktarının yükseldiği görülmüş; acil ampirik antibiyotik tedavisine başlanmıştır.
Derin Analiz
Bakteriyel menenjit, Neisseria meningitidis, Streptococcus pneumoniae veya Haemophilus influenzae gibi patojenlerin kan yoluyla ya da doğrudan yayılım göstererek subaraknoid mesafeye yerleşmesiyle başlar. Burada çoğalan bakteriler, bağışıklık sisteminin interlökinler ve tümör nekroz faktörü gibi proinflamatuar sitokinleri salgılamasına yol açar. Bu immünolojik yanıt, kan-beyin bariyerinin geçirgenliğini artırarak vazojenik ve sitotoksik ödeme, intrakraniyal basınç artışına, serebral perfüzyon bozukluğuna ve nihayetinde nöronal hasara ya da apoptoza neden olur. Semptom yelpazesi akut başlangıçlı ateş, şiddetli baş ağrısı, ense sertliği ve bilinç durumunda dalgalanmaları (konfüzyondan komaya kadar) kapsar.
Etimoloji
Latince 'bacteria' [bakteri] + Yunanca 'meninx' [zar] ve '-itis' [enflamasyon/yangı ekini ifade eden sonek] sözcüklerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Viral menenjit ile sıklıkla karıştırılır; viral menenjit genellikle daha hafif seyreder ve BOS bulgularında lenfosit hakimiyeti ile normal glukoz seviyeleri görülürken, bakteriyel menenjitte nötrofil hakimiyeti ve düşük glukoz (hipoglikoraji) tipiktir.