Menenjit
Meningitis
Tanım
Beyni ve omuriliği çevreleyen üç katmanlı koruyucu zarların (meninges) genellikle bakteriyel, viral veya fungal ajanlarla enfekte olması sonucu gelişen akut enflamatuar tablodur.
Örnek Vaka / Uygulama
Acil servise ani başlayan yüksek ateş, şiddetli baş ağrısı, bulantı ve boynunu göğsüne doğru bükememe (ense sertliği) şikayetleriyle getirilen 24 yaşında bir hastada, Kernig ve Brudzinski bulgularının pozitif saptanması üzerine acilen lomber ponksiyon (belden sıvı alınması) yapılarak Serebrospinal Sıvı (SCS) analizi ve Gram boyama ile etken izolasyonuna gidilmesi.
Derin Analiz
Menenjit, nörolojik aciller sınıfına giren ve doğrudan merkezi sinir sistemini (MSS) tehdit eden kritik bir patolojidir. Patofizyolojik süreç, patojenlerin kana karışarak kan-beyin bariyerini (KBB) aşması veya doğrudan lokal yayılımla subaraknoidal mesafeye ulaşmasıyla başlar. Burada çoğalan mikroorganizmalar, immün sistemin proinflamatuar sitokinleri (TNF-alfa, IL-1 vb.) salgılamasına yol açar. Bu immün yanıt, serebral ödem, artmış kafa içi basıncı (KİB), kan damarlarında vaskülit ve nihayetinde nöronal iskemi ile hücre ölümüne zemin hazırlar. Bakteriyel formlar hızla ilerleyerek yıkıcı tablolara yol açabilirken, viral (aseptik) formlar genellikle daha hafif seyreder ve destekleyici tedaviyle geriler. Klinik tabloda baş ağrısı, yüksek ateş, fotofobi ve klasik ense sertliği (nuchal rigidity) ön plandadır.
Etimoloji
Grekçe 'mēninx' (zar, membran) kökünden ve tıbbi enflamasyon eki '-itis' (iltihap/yangı) birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Ensefalit (beyin parankiminin doğrudan iltihaplanması olup menenjitten farklı olarak bilinç bozuklukları ve nöbetlerle daha erken evrede karakterizedir) ve subaraknoid kanama (ani başlayan şiddetli baş ağrısı yapabilen ancak ateş ve enfeksiyon bulguları içermeyen vasküler olay).
Keşfetmeye Devam Edin
Ensefalit
Ensefalit
Encephalitis
Beyin parankiminin akut enflamasyonu olup, genellikle viral etkenlere bağlı olarak gelişen ve nörolojik tablolara yol açabilen klinik durum.
İncele
Kan-beyin Bariyeri
Kan-beyin Bariyeri
Blood–brain Barrier
Merkezi sinir sistemini dolaşımdaki kanda bulunan zararlı maddelerden, patojenlerden ve toksinlerden koruyan, beyin kılcal damarlarının endotel hücreleri tarafından oluşturulan yüksek seçiciliğe sahip yarı geçirgen bir bariyerdir.
İncele
Lomber Ponksiyon
Lomber Ponksiyon
Lumbar Puncture
Beyin omurilik sıvısı (BOS) örneği elde etmek veya kafa içi basıncını düşürmek amacıyla, iki lomber omur arasındaki subaraknoid mesafeye iğne sokularak yapılan tıbbi prosedür.
İncele