Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Baş Ağrısı Günlüğü

Headache Diary

Tanım

Bireyin baş ağrısı ataklarının tarihini, süresini, şiddetini, olası tetikleyicilerini ve kullanılan tedavilerin etkinliğini sistematik olarak kaydettiği elektronik veya yazılı form.

Örnek Vaka / Uygulama

Kronik migren şikayetiyle başvuran 34 yaşındaki bir hastaya, üç ay boyunca her ağrı atakında skoru 0-10 arasında derecelendirmesi, tüketilen akut ilaç miktarını, uyku süresini ve olası diyet tetikleyicilerini (örneğin eski kaşar, kırmızı şarap) kaydetmesi istenir. Klinisyen, bu günlük verilerini incelediğinde atakların haftada üç kez stresiyle doğrudan korele olduğunu ve hastanın haftada 4 günden fazla triptan grubu ilaç kullanarak ilaç aşırı kullanım baş ağrısı döngüsüne girdiğini saptayarak tedavi protokolünü buna göre revize eder.

Derin Analiz

Baş ağrısı günlüğü, klinik pratikte özellikle primer baş ağrısı bozukluklarının (migren, gerilim tipi baş ağrısı vb.) teşhisinde ve tedavi yönetiminde sübjektif hasta bildirimlerinin nesnelleştirilmesini sağlayan kritik bir klinik araçtır. Hastanın hafızasına dayalı geriye dönük (retrospektif) değerlendirmelerin yarattığı hatırlama yanlılığını (recall bias) ortadan kaldırır. Nörolojik ve psikiyatrik değerlendirmede; ağrı frekansı, analjezik aşırı kullanım baş ağrısı (medication overuse headache) riski, prodromal belirtiler ve eşlik eden otonomik semptomların temporal dağılımı eşzamanlı olarak haritalandırılır. Bu veri toplama süreci, aynı zamanda bilişsel davranışçı terapilerde (BDT) ağrı tetikleyicileri ile duygudurum dalgalanmaları arasındaki döngüsel ilişkilerin hastaya içgörü kazandırılması amacıyla da kullanılır.

Etimoloji

İngilizce 'head' [baş] + 'ache' [ağrı] sözcüklerinin bileşimi ile Latince 'diurnum' [günlük kayıt] kökünden türetilmiş 'diary' kelimesinin birleşiminden oluşur.

Karıştırmayın

Genel ağrı skalaları (VAS) ile karıştırılabilir; ancak ölçekler anlık ağrı şiddetini ölçerken, baş ağrısı günlüğü longitudinal ve çok değişkenli bir izlem sunar.