Batıl Ritüel
Superstitious Ritual
Tanım
Mantıksal bir nedensellik bağı olmaksızın, belirli bir performansın sonucunu ve başarısını kontrol ettiğine inanılan katı davranış kalıbıdır.
Örnek Vaka / Uygulama
Müsabaka öncesi sahaya her zaman sağ ayağıyla giren ve kramponlarını belirli bir sıra ve simetriyle bağlayan bir futbolcunun, bu sırayı bozduğunda maçta başarısız olacağına inanarak yoğun bir panik ve performans düşüşü yaşaması.
Derin Analiz
Batıl ritüeller, operant koşullama süreçlerindeki tesadüfi pekiştireçlerin (accidental reinforcement) bilişsel ve davranışsal yansımalarıdır. Bireyin belirsizlik, kaygı ve kontrol kaybı yaşadığı durumlarda içsel bir kontrol illusion (kontrol illüzyonu) yaratmak amacıyla ortaya çıkar. Bilişsel düzeyde, eylem ile sonuç arasında hayali bir nedensellik bağı kuran büyüsel düşünce (magical thinking) mekanizmaları devreye girer. Bu ritüellerin yerine getirilmemesi durumunda performansın düşeceği ya da felaketle sonuçlanacağı yönündeki anksiyete, obsesif-kompulsif spektrumdaki kaçınma davranışlarıyla benzerlik gösterse de, kültürel ve durumsal bağlamıyla onlardan ayrılır; özellikle spor psikolojisinde ve yüksek stresli performans alanlarında performans kaygısını yönetmek için adaptif olmayan ama yatıştırıcı bir işlev görebilir.
Etimoloji
Karıştırmayın
Obsesif-Kompulsif Bozukluk (OKB) kompulsiyonları (OKB ritüelleri ego-distonik olup intrüzif düşünceleri nötralize etmeyi amaçlar; batıl ritüeller ise genellikle ego-sintoniktir ve performans artırma inancına dayanır).
Keşfetmeye Devam Edin
Performans Kaygısı
Performans Kaygısı
Performance Anxiety
Belirli bir görevi yerine getirememe veya gelecekteki beklentileri karşılayamayacak düzeyde başarısız olma korkusu ve endişe durumu.
İncele