Çapraz Tablolama
Cross-tabulation
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik psikoloji araştırmasında, 200 hastanın tanı kategorilerinin (örneğin: Majör Depresyon vs. Yaygın Anksiyete Bozukluğu) cinsiyet değişkeniyle (kadın vs. erkek) olan ilişkisini incelemek amacıyla 2x2'lik bir çapraz tablo oluşturulur. Tablonun hücrelerinde her bir cinsiyet grubundaki spesifik tanı sayıları ve yüzde oranları yer alır.
Derin Analiz
Çapraz tablolama (kontenjans tablosu olarak da bilinir), çok yönlü veri analizinde kategorik verilerin incelenmesinin temel taşıdır. Nominal veya ordinal ölçüm düzeyindeki değişkenlerin frekanslarını satır ve sütun kesişimlerinde hücreler halinde düzenleyerek betimsel istatistikte ortak dağılımların görülmesini sağlar. Temel mekanizma, bağımsız iki kategorik değişkenin örneklem üzerindeki ortak olasılıklarını veya frekanslarını ortaya koymaktır. Genellikle ki-kare (chi-square) bağımsızlık testi gibi çıkarımsal istatistiksel analizlerin ön aşaması olarak kullanılır; bu sayede değişkenler arasında istatistiksel olarak anlamlı bir bağımlılığın veya örüntünün varlığı test edilir. Epidemiyoloji, pazar araştırması ve klinik psikolojide demografik özelliklerle klinik bulguların kategorik korelasyonlarını incelemek için sıklıkla başvurulan nicel bir yöntemdir.
Etimoloji
İngilizce 'cross' (çaprazlama, kesiştirme) ve 'tabulation' (tablolaştırma, çizelgeleme) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir; köken olarak Latince 'tabula' (tahta, levha) sözcüğüne dayanır.
Karıştırmayın
Serpilme diyagramı (scatter plot) ile sıklıkla karıştırılır; ancak serpilme diyagramı sürekli (sayısal) değişkenler arasındaki ilişkiyi incelerken, çapraz tablolama tamamen kategorik değişkenlere odaklanır.
Keşfetmeye Devam Edin
Kategorik Veri
Kategorik Veri
Categorical Data
Ölçüm değerleri yerine, nesne veya bireylerin belirli niteliksel gruplara ya da sınıflara atanmasını sağlayan gözlem bilgisi.
İncele
Ki-kare Testi
Ki-kare Testi
Chi-square Test / Chi-square
🔹 1. (chi-square test): Kategorik veriler arasındaki bağımsızlığı veya teorik bir modelin gözlenen verilerle uyumunu değerlendirmek için ki-kare dağılımını kullanan istatistiksel bir hipotez testidir. 🔹 2. (chi-square): Gözlenen frekanslar ile beklenen frekanslar arasındaki farkların karesinin beklenen frekanslara bölünmesiyle elde edilen toplamları inceleyen non-parametrik bir istatistiksel testtir.
İncele