Cinsiyet Araştırmaları
Gender Research
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Bir araştırmacının, STEM (Fen, Teknoloji, Mühendislik ve Matematik) alanlarındaki akademik performans ile toplumsal cinsiyet rolleri arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla; hem nitel mülakatlar yoluyla öğrencilerin akademik öz-yeterlilik algılarındaki kültürel baskıları analiz etmesi hem de nicel veri setleriyle çoklu regresyon modelleri kurarak cinsiyet uyumsuz bireylerin başarı yordayıcılarını test etmesi bu alana örnektir.
Derin Analiz
Cinsiyet araştırmaları, bireylerin toplumsal cinsiyet rollerine dair deneyimlerini, kimlik inşalarını ve bu faktörlerin davranışsal, bilişsel ve sosyal sonuçlarını ampirik olarak inceler. Yöntemsel olarak, odak grup görüşmeleri ve derinlemesine mülakatlar gibi nitel yaklaşımlarla öznelliği merkeze alırken; çok değişkenli kestirim modelleri ve istatistiksel analizlerle gruplar arası farklılıkları veya ortaklıkları nesnelleştirir. Tarihsel süreçte erillik ve dişillik arasındaki ikili (binary) performans farklarına odaklanan çalışmalar, günümüzde kültürel normların, sosyal beklentilerin ve ikili olmayan (nonbinary) ile cinsiyet uyumsuz (gender nonconforming) bireylerin deneyimlerini kapsayacak şekilde evrilmiştir. Bu bağlamda, biyolojik cinsiyet ile toplumsal cinsiyetin kesişim kümeleri, nörobiyolojik ve psikososyal değişkenler ışığında ele alınır.
Etimoloji
İngilizce 'gender' (Latince 'genus': tür, soy, cins) ve Eski İngilizce 're- + cerchier' (araştırmak, incelemek) kelimelerinin birleşiminden oluşan, toplumsal ve biyolojik cinsiyet dinamiklerinin sistematik incelenmesini ifade eden bir terimdir.
Karıştırmayın
Cinsel yönelim (sexual orientation) ve biyolojik cinsiyet (biological sex) kavramlarıyla sıklıkla karıştırılır; ancak cinsiyet araştırmaları bu biyolojik ve yönelimsel etkenlerin ötesinde, kültürel ve sosyal olarak atfedilen rollerin tamamını kapsar.