Cinsiyet Temelli Ücret Eşitsizliği
Gender Pay Gap
Tanım
Kadınların ve erkeklerin medyan yıllık kazançları arasındaki, kadını önceleyen işlerin sistematik olarak düşük değerlenmesinden kaynaklanan yüzdesel fark.
Örnek Vaka / Uygulama
Benzer eğitim düzeyine, deneyime ve performans metriklerine sahip bir yazılım mühendisliği ekibinde, erkek çalışanların terfi ve maaş artışı müzakerelerinde daha iddialı bulunarak ödüllendirilmesi, kadın çalışanların ise aynı niteliklere rağmen daha düşük başlangıç ve yıllık zam oranlarıyla istihdam edilmesi durumu.
Derin Analiz
Endüstri ve Örgüt Psikolojisi ile ekonomi politiğin kesişim kümesinde yer alan bu kavram, iki katmanlı bir mekanizmayla incelenir: Ayarlanmamış ücret farkı (ham veri üzerinden toplam kazanç kıyaslaması) ve ayarlanmış ücret farkı (çalışma saatleri, meslek seçimi, eğitim düzeyi ve kıdem gibi değişkenler sabit tutulduğunda ortaya çıkan fark). Örgütsel bağlamda; örtük önyargılar (implicit bias), müzakere dinamiklerindeki cinsiyet temelli sosyalleşme farkları ve 'cam tavan' sendromu gibi bilişsel ve sosyal süreçlerin ekonomik çıktısı olarak kendini gösterir.
Etimoloji
İngilizce 'gender' (cinsiyet), 'pay' (ücret) ve 'gap' (uçurum/fark) kelimelerinin birleşiminden oluşan, 20. yüzyılın ikinci yarısında feminist ekonomi ve iş psikolojisi literatürüne kazandırılmış bir sosyoteknik terim.
Karıştırmayın
Eşit işe eşit ücret ilkesi (equal pay for equal work); cinsiyet temelli ücret eşitsizliği ise farklı meslek kollarındaki değer atfetme farklarını da içeren daha geniş bir makro düzey göstergedir.