Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Çocukluk Nörozu

Childhood Neurosis

Tanım

Freudyen teoride, çocuğun içsel çatışmalara karşı geliştirdiği savunma mekanizmalarının başarısızlığı veya aşırılığı sonucunda ortaya çıkan psikolojik belirtiler.

Örnek Vaka / Uygulama

Yedi yaşındaki bir erkek çocuğun, anne ve babasının boşanma sürecindeki örtük çatışmalarını ifade edememesi sonucunda, gece yarısı aniden başlayan ve hiçbir tıbbi nedene dayanmayan şiddetli bacak ağrıları yaşaması ve evden dışarı adım atmayı reddeden yoğun bir ayrılma kaygısı geliştirmesi klinik olarak çocukluk nörozu çerçevesinde değerlendirilir.

Derin Analiz

Psikanalitik teorinin erken dönem gelişim modelinde çocukluk nörozu, yapısal modelin (id, ego, süperego) henüz kristalleşmekte olduğu dönemde yaşanan libidonun gelişimsel fiksasyonları veya regresyonları ile doğrudan ilişkilendirilir. Yetişkinlik nörozlarının temelini oluşturduğu varsayılan bu durum, çocuğun içsel dürtüleri (id) ile dış dünyanın veya ebeveyn figürlerinin yasaklayıcı gerçeklikleri (süperego) arasında sıkışıp kalmasının bir sonucudur. Ego, bu çatışmanın yarattığı yoğun kaygıyı (angst) bertaraf etmek için fobik, obsesif veya konversif savunma düzeneklerini devreye sokar. Güncel ampirik psikiyatri ve DSM-5 nosolojisinde klasik 'çocukluk nörozu' terimi doğrudan kullanılmamakla birlikte, bu yapıya denk gelen semptom kümeleri çocukluk çağının kaygı bozuklukları, obsesif-kompulsif ilişkili bozukluklar ve somatik belirti bozuklukları kategorileri altında incelenmektedir.

Etimoloji

İngilizce 'childhood' (çocukluk; Eski İngilizce 'cild' [çocuk] + '-had' [durum/hal ekinden]) ve Latince 'neurosus' (sinirsel rahatsızlık; Yunanca 'neuron' [sinir] kökünden türetilen modern klinik terim)

Karıştırmayın

Gelişimsel bozukluklar (otizm spektrumu veya zihinsel yetersizlikler gibi nörogelişimsel kökenli durumlar) ile sıklıkla karıştırılır; temel fark, çocukluk nörozunun yapısal bir gelişim geriliğinden ziyade dinamik bir içsel çatışma ve savunma ürünü olmasıdır.