Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Davranışsal Olay

Behavioral İncident

Tanım

Net bir başlangıç ve bitiş noktasına sahip, kendi başına bütünlük arz eden tekil ve bağımsız davranış birimi.

Örnek Vaka / Uygulama

Obsesif-kompulsif bozukluk (OKB) tedavisinde hastanın el yıkama kompulsiyonunu çalışırken, terapist tüm sabah rutini yerine, musluğu açma, elleri sabunlama ve musluğu kapatma eylemlerinin her birini ayrı birer 'davranışsal olay' olarak kodlar ve zaman aralığı analizi yapar.

Derin Analiz

Davranışsal analiz ve gözlemsel psikolojide, insan eylemlerinin atomize edilerek ölçülebilir hale getirilmesi için temel yapı taşıdır. Karmaşık davranış kalıpları, bu tür tekil olayların bir araya gelerek ardışık zincirler (behavioral sequences) oluşturmasıyla meydana gelir. Örneğin, diş fırçalamak kendi içinde bir 'davranışsal olay' iken; yüz yıkamak ve saç taramakla birleştiğinde 'sabah bakım rutini' adını veren makro düzeydeki davranış dizisini (behavioral sequence) kurar. Yöntemsel açıdan, bu ayrımı yapmak davranışçı terapilerde ve edimsel koşullanma çalışmalarında hedef davranışın operasyonel tanımının (operational definition) doğru yapılabilmesi için kritiktir.

Etimoloji

İngilizce 'behavior' (davranış, Orta İngilizce 'behaven' ve 'have' fiilinden türetilmiş) ve Latince 'incidere' (meydana gelmek, düşmek) kökünden gelen 'incident' (olay, vaka) kelimelerinin birleşiminden oluşur.

Karıştırmayın

Davranışsal sekans (behavioral sequence) ile karıştırılır; sekans birden fazla davranışsal olayın kronolojik birleşimiyken, 'incident' tekil ve atomik bir olayı ifade eder.