Düşük İşlevli Otizm
Low-functioning Autism (LFA)
Tanım
Düşük IQ düzeyleri ve şiddetli işlevsellik kayıplarıyla karakterize, günümüzde DSM-5 ile otizm spektrum bozukluğu altında birleştirilmiş eski ve tartışmalı bir klinik sınıflandırma.
Örnek Vaka / Uygulama
Yirmi yıl önce DSM-IV-TR kriterlerine göre 'düşük işlevli otizm' tanısı almış 14 yaşında non-verbal (sözel olmayan) bir ergenin, günlük yaşam aktivitelerinde tam bağımsızlık sağlayamaması, yoğun özbakım desteğine ihtiyaç duyması ve standart zeka testlerinde 70 altı IQ skoru sergilemesi.
Derin Analiz
Tarihsel süreçte DSM-IV-TR döneminde yaygın olarak kullanılan bu terim, otizm spektrumundaki bireyleri işlevsellik ve zeka düzeyine göre kategorize etme çabasının bir ürünüdür. Ancak klinik psikoloji ve nöropsikoloji literatüründe, insan zihninin ve nörodiverjansın çok boyutlu yapısını indirgemeci bir şekilde ikiye böldüğü (yüksek/düşük) gerekçesiyle büyük eleştiriler almıştır. Modern tanı kılavuzları (DSM-5 ve DSM-5-TR), bu dikotomik yaklaşımı terk ederek tüm otizm vakalarını tek bir çatı altında toplamış ve destek gereksinim düzeylerine (hafif, orta, ağır) göre derecelendirme modelini benimsemiştir. Bu bağlamda LFA, klinik pratikte geçerliliğini yitirmiş olsa da, geçmiş literatürün anlaşılması açısından kritik bir tarihsel referanstır.
Etimoloji
Karıştırmayın
Yüksek işlevli otizm (High-functioning autism) ile karıştırılır; aralarındaki temel fark, bilişsel kapasite (IQ) ve bağımsız yaşam becerilerindeki yetersizlik derecesidir.
Keşfetmeye Devam Edin
Otizm Spektrum Bozukluğu
ASD
Sosyal iletişimde kalıcı yetersizlikler ve sınırlı, yinelenen davranış kalıplarıyla karakterize nörogelişimsel bir durumdur.
İncele
Yüksek İşlevli Otizm
HFA
Ortalama veya ortalamanın üzerinde zeka düzeyine sahip olan, dil ve erken gelişim basamaklarında belirgin bir gecikme göstermeyen otizm spektrum bozukluğu görünümü.
İncele
DSM-5
DSM–5
Amerikan Psikiyatri Birliği tarafından yayımlanan, ruhsal bozuklukların sınıflandırılması ve tanı ölçütlerinin belirlenmesinde uluslararası düzeyde standart kabul edilen kılavuz.
İncele