Duygulanımsal Kuram
Affective Theory
Tanım
Psikoterapötik değişim sürecinde duygu ve duygulanımların birincil derecede merkezi rol oynadığını vurgulayan kuramsal çerçevedir.
Örnek Vaka / Uygulama
Kronik öfke ve izolasyon sorunları yaşayan bir danışanın, terapide sadece düşüncelerini analiz etmek yerine, derinlerdeki 'terk edilme korkusu' ve üzüntü duygusunu güvenli bir terapötik bağlamda ilk kez tam olarak hissetmesi ve bu duygulanımın regüle edilmesiyle birlikte davranış kalıplarının değişmesi.
Derin Analiz
Duygulanımsal kuram, insan davranışının ve psikopatolojinin anlaşılmasında bilişsel süreçlerin ötesine geçerek duygusal deneyimin yapı taşlarını inceler. Özellikle deneyimsel, dinamik ve hümanist psikoterapi ekollerinde, değişim mekanizmalarının rasyonel içgörüden ziyade adaptif olmayan duyguların adaptif ve yeni duygularla dönüştürülmesi (re-consolidation) üzerinden gerçekleştiğini öne sürer. Nörobiyolojik düzeyde, limbik sistem ile prefrontal korteks arasındaki entegrasyonu, amigdala temelli örtük bellek kalıplarının somatik ve duygulanımsal düzeyde yeniden işlenmesini merkeze alır.
Etimoloji
Latince 'affectus' (duygulanım, heyecan) sözcüğünden türetilen 'affective' ve Yunanca 'theoria' (bakış, gözlem, tümevarımsal sistem) kelimelerinin birleşiminden oluşur.
Karıştırmayın
Bilişsel kuramlar ile karıştırılır; bilişsel yaklaşım değişim için mantıksal düşünce ve inançların yeniden yapılandırılmasını savunurken, duygulanımsal kuramincelenen birincil motorun doğrudan duygu ve duygulanım yaşantısı olduğunu savunur.