Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Duygusal İyi Oluş

Affective Well-being

Tanım

Bireyin yaşamında deneyimlediği olumlu ve olumsuz duyguların frekansını ve yoğunluğunu, ayrıca genel ruh hali dengesini kapsayan öznel psikolojik durum.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinik değerlendirme sürecinde, kronik stres altındaki bir danışanın son iki haftadır yaşadığı gün içi duygu dalgalanmaları (anhedoni epizotları ile anlık coşku anları) ekolojik anlık değerlendirme (EMA) yöntemiyle takip edilerek duygusal iyi oluş profili çıkarılır.

Derin Analiz

Duygusal iyi oluş, bireyin anlık veya dönemsel olarak yaşadığı hedonik (haz odaklı) deneyimlerin toplamını ifade eder. Bilişsel iyi oluştan (yaşam doyumu gibi rasyonel değerlendirmelerden) farklı olarak, tamamen duygusal reaksiyonlara ve limbik sistem ile prefrontal korteks arasındaki nörobiyolojik regülasyona dayanır. Pozitif duygulanımın (neşe, coşku, huzur) yüksek, negatif duygulanımın (kaygı, öfke, üzüntü) düşük olmasıyla karakterize edilir. Nörobilimsel bağlamda, dopaminerjik ödül yolları ve serotonerjik tonus bu durumun sürdürülmesinde kritik modülatörlerdir.

Etimoloji

Latince 'affectus' (duygu, tutku) ve Eski İngilizce 'wel' (iyi) + 'bēon' (olmak) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Öznel iyi oluş (subjektif iyi oluş, duygusal iyi oluşu da içeren daha üst ve kapsamlı bir çatı kavramdır; bilişsel değerlendirmeleri de kapsar) ve yaşam doyumu (bilişsel bir yargıdır, anlık duygulardan ziyade uzun vadeli bir muhasebe gerektirir).