Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Ergen Egosantrizmi

Adolescent Egocentrism

Tanım

Ergenlik döneminde bireyin, kendi duygu ve düşüncelerinin eşsiz olduğuna inanması ve herkesin sürekli kendi üzerinde odaklandığını varsayması durumu.

Örnek Vaka / Uygulama

Lise koridorunda yürürken gömleğine küçük bir leke bulaşan 15 yaşındaki bir öğrencinin, tüm okulun o lekeyi fark ettiğini ve gün boyunca herkesin kendisi hakkında konuştuğunu düşünerek derse girmeyi reddetmesi.

Derin Analiz

Gelişim psikolojisi literatüründe David Elkind tarafından Piaget'nin soyut işlemler dönemi bilişsel gelişim kuramı temel alınarak formüle edilmiştir. Bu evrede, ergenin gelişen soyut düşünce becerileri, kendi içsel zihinsel süreçleri ile dış dünyadaki diğer zihinsel süreçleri birbirinden net bir şekilde ayırt etmesini geçici olarak sınırlar. Birey kendi düşüncelerinin odağında yer aldığı için, çevresindeki herkesin de aynı yoğunlukla kendi görünümünü, davranışlarını ve hatalarını gözlemlediği yanılgısına kapılır. Bu durum bilişsel olgunlaşmanın normal bir evresi olup, Eriksonyan kimlik arayışı ve akran onayının kritik olduğu dönemde prefrontal korteksteki sinaptik budanma ve miyelinasyon süreçlerinin yarattığı geçici bir perspektif alma (role-taking) kısıtlılığıyla ilişkilendirilir.

Etimoloji

Latince 'adolescere' (büyümek, olgunlaşmak) sözcüğü ile Yunanca 'ekin' (merkez) kökünden türetilen 'egocentrism' (benmerkezcilik) kavramlarının birleşiminden oluşur.

Karıştırmayın

Narsisizm ile karıştırılır; narsisizm kalıcı bir kişilik özelliği ve grandiyözite içerirken, ergen egosantrizmi evrensel ve geçici bir gelişimsel bilişsel yanılgıdır.