Eylem Tanımlaması
Action İdentification
Tanım
Bireylerin kendi davranışlarını, alt düzey mekanik kas hareketlerinden üst düzey soyut amaçlara kadar değişen yelpazede hangi bilişsel düzeyde yorumladığını ve anlamlandırdığını inceleyen kuramsal çerçevedir.
Örnek Vaka / Uygulama
Akademik makale yazan bir araştırmacı, yazı tıkanıklığı yaşadığında eylemini 'klavyede harflere basmak' (alt düzey) olarak tanımlamaya başladığında mekanik sürece odaklanır; ancak proje bütününe odaklandığında eylemi 'bilime katkı sunmak' (üst düzey) olarak tanımlayarak motivasyonunu yeniden yapılandırır.
Derin Analiz
Robin R. Vallacher ve Daniel M. Wegner tarafından 1985 yılında literatüre kazandırılan Eylem Tanımlaması Kuramı, bilişsel psikoloji ve sosyal psikolojinin kesişim kümesinde yer alır. Bireylerin aynı fiziksel eylemi farklı soyutlama düzeylerinde temsil edebileceğini öne sürer. Örneğin, bir tuşa basma eylemi nöromüsküler bir düzeyde 'parmak kaslarını kasma', araçsal düzeyde 'klavyede yazma' veya nihai amaç düzeyinde 'bir roman kaleme alma' olarak kodlanabilir. Kuram, zorluk, aşinalık ve kişisel yatkınlık gibi faktörlerin, bireyleri bu hiyerarşide ya daha alt düzey mekanik odaklanmaya (nasıl sorusu) ya da üst düzey anlam odaklanmaya (neden sorusu) yönlendirdiğini ampirik olarak ortaya koymaktadır.
Etimoloji
Latince 'actio' (yapma, etme, eylem) sözcüğü ile 'identificare' (aynı kılmak, kimliklendirmek) fiilinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Atıf kuramı (attribution theory) ile karıştırılabilir; atıf başkalarının veya kendimizin davranışlarının nedenlerini dışsal ya da içsel faktörlere bağlarken, eylem tanımlaması davranışın bizzat hangi soyutlama düzeyinde temsil edildiğini inceler.