Flanker Görevi
Flanker Task
Tanım
Bireyin dikkatini çeldiriciler arasında odaklama ve çatışma çözme becerisini ölçmek için kullanılan standart bir bilişsel işlev testidir.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir katılımcının bilgisayar ekranında beliren '<< < <<' dizilimindeki ortadaki oka ('hedef') bakarak sol tuşa basması istenmektedir. Yanlardaki oklar ('flanker') hedefle aynı yönü gösterdiği için bu uyumlu bir denemedir ve tepki süresi hızlıdır. Ancak dizilim '> > < > >' şeklinde olduğunda, yanlardaki oklar sağ yönü göstererek çatışma yaratır; katılımcının bu çeldiriciyi bastırıp sol tuşa basması milisaniyelik bir yavaşlamaya (Flanker Etkisi) yol açar.
Derin Analiz
Bilişsel psikoloji ve nörobilimde, özellikle seçici dikkat ve yürütücü işlevlerin incelenmesinde temel bir paradigma olan Flanker Görevi (Eriksen Flanker Task), katılımcının merkezi bir hedef uyarana (örneğin bir ok veya harf) odaklanmasını ve etrafındaki yan uyaranları (flanker) görmezden gelmesini gerektirir. Uyaranlar uyumlu (hedefle aynı yönü gösteren) veya uyumsuz (farklı yönü gösteren) olabilir. Uyumsuz durumlarda ortaya çıkan reaksiyon süresi gecikmesi ve hata artışı, 'Flanker Uyumluluk Etkisi' olarak adlandırılır. Bu süreç, anterior singulat korteks (ACC) ve prefrontal korteks devrelerinin katılımıyla, beyindeki çakışan motor programların bastırılması ve bilişsel kontrol mekanizmalarının işleyişini net bir şekilde ortaya koyar.
Etimoloji
İngilizce 'flank' (yan, böğür, kuşatmak) kelimesinden türetilmiş olup, hedef uyaranın her iki yanında yer alan yan uyaranların konumunu ve görevini ifade eder.
Karıştırmayın
Stroop Testi ile sıklıkla karıştırılır; Stroop testi renk-kelime çelişkisine dayanırken, Flanker görevi uzamsal ve yönsel çeldiricilerin (flanker) yaratıldığı görsel dikkat çatışmalarını inceler.