Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Gelişimsel Hazırlık

Developmental Readiness

Tanım

Bir bireyin belirli bir öğrenme görevine, akademik konuya veya gelişimsel basamağa uyum sağlayabilmesi için gereken bilişsel, duygusal ve nörobiyolojik olgunluk düzeyi.

Örnek Vaka / Uygulama

Yedi yaşındaki bir çocuğa soyut cebirsel denklemleri öğretmeye çalışmak, çocuğun henüz somut işlemler döneminden soyut işlemler dönemine geçiş yapmamış (gelişimsel hazırlığa erişmemiş) olması nedeniyle etkisizdir. Aynı çocuk dokuz yaşına geldiğinde, nörolojik altyapısı bu soyutlamayı yapabilecek kapasiteye ulaştığı için aynı kavramı zorlanmadan öğrenebilir.

Derin Analiz

Gelişimsel psikoloji ve eğitim bilimleri kesişiminde yer alan bu kavram, bireyin sinir sisteminin miyelinizasyon süreci, prefrontal korteks olgunlaşması ve bilişsel şemaların karmaşıklığı ile doğrudan ilişkilidir. Piaget'nin bilişsel gelişim evreleriyle paralellik gösterir; çocuğun veya bireyin içsel olgunlaşma takvimi dışsal uyarıcıların talepleriyle senkronize olmadığında, sunulan öğrenme materyali veya görev üst düzey bilişsel yük yaratır ve başarısızlıkla sonuçlanır. Epigenetik faktörler ve çevresel zenginleştirme bu hazırlık sürecini hızlandırabilir veya geciktirebilir ancak tamamen manipüle edemez.

Etimoloji

İngilizce 'development' (Fransızca 'développer' kelimesinden; açılma, gelişme) ve 'readiness' (Eski İngilizce 'ræde' kökünden; hazırlıklı, sefere hazır olma hali) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Zeka yaşı (IQ) ile sıkça karıştırılır; zeka potansiyeli veya işlemleme hızını ölçerken, gelişimsel hazırlık zamansal ve nörobiyolojik bir eşik durumunu ifade eder.