Geriye Doğru Zincirleme
Backward Chaining
Tanım
Karmaşık bir davranış zincirindeki son basamaktan ilk basamağa doğru ilerleyerek yapılan bir öğretim ve çıkarım stratejisidir.
Örnek Vaka / Uygulama
Öz bakım becerilerinden biri olan gömlek ilikleme becerisini kazandırırken, eğitmen gömleğin tüm düğmelerini en üstteki hariç ilikler ve bireyin sadece son düğmeyi iliklemesini sağlar. Son basamak başarıyla pekiştirildikten sonra, sondan bir önceki düğme bırakılır ve bu şekilde tüm zincir başa doğru tamamlanır.
Derin Analiz
Uygulamalı davranış analizi (ABA) ve öğrenme psikolojisinde sıklıkla kullanılan geriye doğru zincirleme, bireyin nihai hedefe ulaştığında elde ettiği pekiştirecin gücünden yararlanır. Zincirin son halkası bağımsız olarak tamamlatılıp pekiştirilirken, önceki basamaklar kademeli olarak eğitmene bırakılır ve süreç başa doğru işletilir. Bilişsel bilimler ve yapay zeka alanında ise (geriye doğru çıkarım), hedeften yola çıkarak mevcut duruma ulaşan bir problem çözme algoritması olarak işlev görür.
Etimoloji
İngilizce 'backward' (arkaya, geriye doğru) ve 'chaining' (zincirleme, halkaları birbirine bağlama) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir. Kökeni davranışçı psikoloji ve otomat kuramındaki ardışık davranış dizilerinin analizine dayanır.
Karıştırmayın
İleriye doğru zincirleme (forward chaining) ile karıştırılır; ileriye doğru zincirlemede süreç ilk basamaktan başlarken, geriye doğru zincirlemede nihai hedeften başlanır.