Gönüllü Yanlılığı
Volunteer Bias
Tanım
Bir araştırmaya gönüllü olarak katılan bireyler ile katılmayı reddedenler arasındaki sistematik farklılıkların, örneklemin evreni temsil etme kabiliyetini düşürmesi.
Örnek Vaka / Uygulama
Depresyon ve sosyal izolasyon üzerine bir klinik çalışma yürüten bir araştırmacı, üniversite kampüsündeki ilanlar yoluyla gönüllü denek topladığında, aslında ağır klinik depresyondaki ve evden çıkamayan bireyleri örneklem dışı bırakmış olur. Araştırmaya katılanlar, izolasyon yaşasalar dahi 'yardım arama motivasyonu' yüksek olan hafif-orta düzeydeki vakalardır; bu da sonuçların tüm depresif popülasyona atfedilmesini engeller.
Derin Analiz
Araştırma metodolojisinde ve psikometride dış geçerliği (external validity) doğrudan tehdit eden kritik bir artefakt kaynağıdır. Gönüllü olan katılımcılar; genellikle daha yüksek sosyoekonomik düzeye, ortalamanın üzerinde eğitim seviyesine, daha fazla boş zamana veya otoriteye karşı daha yüksek uyum eğilimine sahip olma eğilimindedir. Özellikle cinsellik, travma, madde kullanımı veya stigmatize edici klinik tabloları inceleyen araştırmalarda, gönüllülerin profili evrenin geri kalanından radikal bir şekilde kopabilir. Bu durum, istatistiki analizlerin genellenebilirliğini (generalizability) zedeler ve tip II hata payını artırarak veride gizli bir varyans bozulmasına yol açar.
Etimoloji
Karıştırmayın
Seçilim yanlılığı (selection bias) ile sıklıkla karıştırılır; seçim yanlılığı araştırmacının örneklem seçimindeki hatalarını kapsarken, gönüllü yanlılığı doğrudan katılımcının kendi iradesiyle sürece dahil olma veya olmama kararıyla ilgilidir.
Keşfetmeye Devam Edin
Dış Geçerlik
Dış Geçerlik
External Validity
Bir araştırmada elde edilen bulguların, örneklemin ötesine geçerek farklı popülasyonlara, durumlara ve zaman dilimlerine ne derece genellenebileceğinin ölçütüdür.
İncele