Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Görgü Kuralları

Manners

Tanım

Toplumsal etkileşimlerde saygılı, kibar ve sosyal açıdan kabul edilebilir davranış biçimlerinin bütünü.

Örnek Vaka / Uygulama

Yemek masasında diğer bireylerin konuşmasını bölmemek, başkalarının alanına saygı duymak ve topluluk içinde uygun ses tonunu ayarlamak gibi davranışlar, bireyin sosyal ortamlarda uyumlu bir profil çizmesini ve grup tarafından kabul görmesini sağlar. Nöropsikolojik bir değerlendirmede, frontotemporal demans tanısı alan bir hastanın sosyal normları hiçe sayarak kaba ve uygunsuz şakalar yapması, görgü kurallarının korunmasında frontal lobun kritik rolünü somutlaştırır.

Derin Analiz

Görgü kuralları, sosyal psikoloji ve kültürel antropoloji kesişim kümesinde yer alan, bireyler arası ilişkileri düzenleyen ve çatışma potansiyelini en aza indiren yazılı olmayan normatif sistemlerdir. Bilişsel ve davranışsal düzeyde, bu kuralların içselleştirilmesi empati, dürtü kontrolü ve sosyal biliş (social cognition) mekanizmalarını devreye sokar. Kültürlerarası varyasyonlar, sosyal uyumun evrimsel kökenlerini ve grup içi dayanışmanın sürdürülmesindeki işlevselliğini yansıtır. Klinik pratikte, görgü kurallarındaki ani ve belirgin düşüşler (örneğin sosyal ketlenmenin kalkması), sıklıkla frontal lob (prefrontal korteks) disfonksiyonlarının, orbitofrontal lezyonların veya kişilik bozukluklarının bir göstergesi olarak değerlendirilir.

Etimoloji

Fransızca 'manière' (tarz, biçim) sözcüğünden türetilmiş olup, Latince 'manus' (el) köküne dayanmaktadır; tarihsel olarak bireyin elini kullanma biçimi ve davranış tarzını ifade eder.

Karıştırmayın

Etiket (Etiquette) ile sıklıkla karıştırılır; etiket, belirli sosyal veya mesleki durumlara özgü daha resmi ve yüzeysel protokolleri (örneğin diplomatik protokoller) kapsarken, görgü kuralları (manners) temel ahlaki saygı ve genel sosyal davranış kodlarını içerir.