Guilford-zimmerman Mizaç Envanteri
Guilford–zimmerman Temperament Survey (GZTS)
Tanım
16 yaş ve üzeri bireylerin mizaç özelliklerini faktör analiziyle belirlenmiş 10 alt boyutta ölçen, 300 maddelik öz-bildirim türünde bir kişilik envanteridir.
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik psikoloji alanında çalışan bir uzman, kronik kaygı ve sosyal uyum problemleri yaşayan bir danışanın mizaç profillerini haritalandırmak amacıyla GZTS uygular. Elde edilen bulgular, danışanın 'duygusal kararlılık' ve 'objektiflik' alt boyutlarında düşük puanlar aldığını, buna karşın 'düşüncelilik' skorunun normatif ortalamanın üzerinde olduğunu göstererek terapötik müdahale planının şekillenmesinde rehber olur.
Derin Analiz
Guilford-Zimmerman Mizaç Envanteri (GZTS), kişilik psikolojisinde faktör analitik yöntemin erken dönemdeki en kapsamlı ve ampirik uygulamalarından biridir. 1949 yılında Joy Paul Guilford ve Wayne S. Zimmerman tarafından geliştirilen bu araç; baskınlık (ascendance), sosyallik, dostluk, düşüncelilik, kişisel ilişkiler, erkeksilik-kadınsılık, objektiflik, genel aktivite, otokontrol (restraint) ve duygusal kararlılık olmak üzere 10 temel mizaç özelliğini değerlendirir. Katılımcılara yöneltilen 300 tanımlayıcı ifadeye 'evet', 'hayır' veya 'kararsızım (?)' şeklinde yanıt verilmesi esastır. Psikometri tarihinde çok boyutlu kişilik envanterlerinin gelişimine öncülük etmiş, bireysel farklılıkların tespiti ve klinik değerlendirmelerde ampirik bir temel sunmuştur.
Etimoloji
İngilizce 'mizaç' anlamına gelen temperament kelimesi Latincede 'karışım, ölçülü oran' (temperamentum) kökünden türetilmiştir. Envanter, adını geliştiricileri olan Amerikalı psikologlar Joy Paul Guilford ve Wayne S. Zimmerman'dan alır.
Karıştırmayın
Genellikle Minnesota Çok Yönlü Kişilik Envanteri (MMPI) ile karıştırılır; ancak MMPI daha çok psikopatoloji ve klinik tanı kategorilerine odaklanırken, GZTS klinik patolojilerden ziyade normal popülasyondaki mizaç ve kişilik özelliklerini ölçmeyi hedefler.