Güvenlik Davranışı
Safety Behavior
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Panik bozukluk tanısı olan bir danışan, kalabalık bir alışveriş merkezine yalnızca yanında eşi olduğunda ve çantasında acil durum ilaçları tam teçhizat bulunduğunda girmektedir. Danışan kalp krizi geçirmemesini bu önlemlere bağlamakta, ancak bu davranışlar sayesinde panik atak sırasında yaşanan bedensel duyumların doğal birer anksiyete tepkisi olduğunu ve ölümcül olmadığını öğrenme fırsatını kaçırmaktadır.
Derin Analiz
Klinik psikoloji ve bilişsel davranışçı terapi (BDT) literatüründe Paul M. Salkovskis tarafından 1991 yılında kavramsallaştırılan güvenlik davranışı, anksiyetenin sürdürülmesinde kritik bir rol oynar. Birey, felaketin gerçekleşmemesini tehlikenin ortadan kalkmasına değil, bizzat gerçekleştirdiği bu güvenlik davranışına atfeder. Örneğin, sosyal fobi tanısı almış bir bireyin kalabalık bir ortamda göz temasından kaçınmak için güneş gözlüğü takması ya da söylenecekleri kelimesi kelimesine zihinde prova etmesi tipik güvenlik davranışlarıdır. Bu durum, kişinin gerçekte tehlikenin bulunmadığını ya da korkulan felaketin abartılı olduğunu test etmesini engeller, böylece kaçınma döngüsünü pekiştirerek kaygıyı kronikleştirir.
Etimoloji
İngilizce 'safe' (güvenli, korunmalı - Eski İngilizce 'seofon' / Latince 'salvus' [sağ salim]) ve 'behavior' (davranış - 'behave' fiilinden türetilmiş) kelimelerinin birleşiminden oluşur.
Karıştırmayın
Kaçınma (avoidance) davranışı ile sıkça karıştırılır. Kaçınma, korkulan durumla karşılaşmayı tamamen ortadan kaldırmayı hedeflerken; güvenlik davranışı duruma maruz kalınır ancak felaketi engellemek için belirli bir ritüel, eşya veya zihinsel kontrol mekanizması devreye sokulur.
Keşfetmeye Devam Edin
Kaçınma Davranışı
Kaçınma Davranışı
Avoidance Behavior
Bireyin hoş olmayan, acı veren veya tehdit edici durumlar, uyaranlar ve olaylarla karşılaşmaktan kaçınmasını ya da bunları önlemesini sağlayan her türlü eylem veya eylem dizisidir.
İncele
Bilişsel Davranışçı Terapi
Bilişsel Davranışçı Terapi
Cognitive Behavior Therapy (CBT)
Biliş ve öğrenme teorilerini entegre ederek uyumsuz düşünce süreçlerini ve sorunlu davranışları yeniden yapılandırmayı hedefleyen kanıta dayalı bir psikoterapi ekolü.
İncele
Panik Bozukluk
Panik Bozukluk
Panic Disorder (PD)
Tekrarlayan, beklenmedik panik ataklar ve bu atakların geleceğine dair sürekli bir kaygı ya da davranışsal kaçınma ile karakterize edilen ruhsal bozukluk.
İncele
Sosyal Anksiyete
Sosyal Anksiyete
Social Anxiety
Sosyal ortamlarda utanma veya başkaları tarafından olumsuz değerlendirilme korkusundan kaynaklanan yoğun endişe durumu.
İncele