Hayali Arkadaş
İmaginary Companion
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Beş yaşındaki Mert, akşam yemeklerinde masada sandalyenin boş bırakılmasını ve 'Kaptan' adındaki görünmez köpeği için de bir tabak konulmasını talep etmektedir. Oyuncaklarını toplamadığı zamanlarda annesine, 'Kaptan'ın ortalığı dağıttığını söyleyerek durumu açıklaması, çocuğun bu kurgusal karakteri sosyal sorumlulukları ve sorumluluk devrini deneyimlemek için kullandığını gösterir.
Derin Analiz
Gelişim psikolojisi bağlamında hayali arkadaş, erken çocukluk döneminde zihin kuramı (theory of mind) gelişiminin, perspektif alma becerilerinin ve sembolik düşüncenin işlevsel bir tezahürüdür. Genellikle 3 ila 7 yaş arasında sıklıkla gözlemlenir; çocukların yalnızlıkla başa çıkma, duygusal düzenleme ve sosyal senaryoları prova etme süreçlerine aracılık eder. Patolojik bir belirti olmaktan ziyade, sağlıklı kognitif esnekliğin ve yaratıcılığın bir göstergesidir. Nadiren ergenlik döneminde sosyal izolasyon telafisi olarak da ortaya çıkabilir, ancak bu evrekada dahi işlevsellik kaybı eşlik etmediği sürece klinik bir bozukluk olarak değerlendirilmez.
Etimoloji
İngilizce 'imaginary' (Latince 'imaginarius' [tasarlanan, hayali], 'imago' [görüntü, benzer]) ve 'companion' (Latince 'com-' [birlikte] + 'panis' [ekmek], ekmek paylaşan yol arkadaşı) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Sanrı (delüzyon) ile sıklıkla karıştırılır; ancak ayırt edici nokta, çocuğun hayali arkadaşının gerçeğe uygun olmadığını (kurgu olduğunu) bilişsel düzeyde fark edebilmesi, sanrıda ise gerçeği değerlendirme yetisinin bozulmuş olmasıdır.