Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Histerik Amnezi

Hysterical Amnesia

Tanım

Travmatik veya yoğun kaygı yaratan olayların hatırlanamaması ile karakterize edilen, günümüzde büyük ölçüde terk edilmiş eski bir psikiyatrik terim.

Örnek Vaka / Uygulama

Şiddetli bir trafik kazası geçiren ancak kazanın kendisini ve hemen öncesindeki saatleri tamamen unutan, fiziksel incelemelerinde herhangi bir nörolojik lezyona rastlanmayan bir bireyin durumu klinik olarak bu kapsamda değerlendirilir.

Derin Analiz

Tarihsel olarak Janet ve Freud dönemindeki konversiyon ve dissosiyasyon teorilerine dayanan histerik amnezi, bireyin ego bütünlüğünü tehdit eden suçluluk, başarısızlık veya reddedilme gibi duygusal yaşantıları bilinçdışına itme mekanizmasıyla açıklanır. Organik bir beyin hasarı veya nörolojik defisit olmaksızın ortaya çıkan bu durum, modern psikopatoloji sınıflandırmalarında (DSM-5 ve ICD-11) 'Dissosiyatif Amnezi' çatısı altında incelenmektedir. Bellek sistemlerinin kodlama veya geri çağırma aşamasından ziyade, duygusal regülasyon bozukluğuna bağlı olarak erişim engeli yaşaması söz konusudur.

Etimoloji

Fransızca 'hystérie' (eski tıp terminolojisinde rahim kaynaklı olduğu sanılan durum, Yunanca 'hystera' [rahim] kökeninden) ve Latince 'amnesia' (Yunanca 'amnesia' [unutkanlık, hatıra yokluğu], 'a-' [olumsuzluk] + 'mneme' [bellek] sözcüklerinin birleşiminden türetilmiştir).

Karıştırmayın

Organik amnezi (beyin travması, toksik veya nörolojik hastalıklardan kaynaklanır ve retrograd/anterograd bellek kayıpları içerir) ile sıklıkla karıştırılır; histerik amnezide ise tamamen psikojenik kökenli bir geri çağırma ketlenmesi mevcuttur.